و احوط آن است كه به جاهايى كه عادتا آنها نمى‌پوشانند اكتفا شود. و گاهى زنان اهل باديه‌نشين‌ها و قراى از اعراب و غير آنها- زنانى كه عادتا نمى‌پوشانند و اگر نهى شوند پذيراى آن نمى‌باشند- به زنان اهل ذمه ملحق مى‌شوند و اين اشكال دارد. البته ظاهر آن است كه تردد در قرى و بازارها و جاهايى كه اين چنين زنها رفت و آمد مى‌كنند و مجامع آنها و جاهايى كه اينها معامله مى‌كنند،- كه عادتا علم پيدا مى‌شود كه نگاه به اينها مى‌افتد- جايز مى‌باشد و چشم‌پوشى در اين گونه جاها واجب نيست، در صورتى كه ترس افتادن به فتنه نباشد.

(٢)

مسأله ٢٨- كسى كه ازدواج با زنى را اراده كرده جايز است كه به او نگاه كند

، به شرطى كه به قصد لذت بردن نباشد اگر چه مى‌داند كه به جهت نگاه كردن به او، لذت از او قهرا پيدا مى‌شود. و به شرطى كه احتمال بدهد كه با نگاه كردن به او، بصيرت زيادترى پيدا مى‌كند. و به شرطى كه ازدواج آن زن بالفعل جايز باشد- نه آنكه مثل زن شوهردار و صاحب عدّه باشد- و به شرطى كه احتمال پيدا شدن توافق بر ازدواج را بدهد- نه آنكه بداند كه آن زن خواستگارى او را رد مى‌كند- و احوط آن است كه به صورت و دو كف دست و مو و نيكويى‌هاى او اكتفاء نمايد اگر چه اقوى آن است كه به مچ‌ها بلكه و بقيه جسد- غير از عورت- تعدّى شود و احوط آن است كه از پشت لباس نازك باشد كما اينكه احوط- اگر اقوى نباشد- به موردى كه قصد دارد با خصوص زنى كه نگاه مى‌كند، ازدواج نمايد اكتفاء شود. پس اين حكم «جوار نگاه» شامل موردى كه به طور مطلق قصد ازدواج دارد و با اين آزمايش و نگاه در صدد تعيين زوجه است نمى‌شود. و تكرار نگاه كردن- در صورتى كه اطلاع بر او در نگاه اول حاصل نشده باشد- جايز است.

(٣)

مسأله ٢٩- اقوى آن است كه شنيدن صوت زن بيگانه مادامى‌كه تلذذ و ريبه نباشد جايز است.

و همچنين براى زن جايز است كه صوتش را به مردان بيگانه بشنواند، در صورتى كه ترس فتنه نباشد؛ اگر چه احوط در غير مقام ضرورت، ترك آن است خصوصا اگر زن جوان باشد. و عده‌اى، شنيدن و شنواندن را حرام دانسته‌اند و اين قول ضعيف است، البته بر زن حرام است كه با مردان با كيفيت هيجان‌انگيز و نازك نمودن گفتار و نرم نمودن سخن و زيبا كردن صدا، صحبت كند زيرا كسى كه در قلبش مرض هست، طمع مى‌كند.