مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٥٤٨ - نظریه مثل به معنای انکار واقعیت نیست

مثل افلاطونی

گفته شد بنا به نظر افلاطون طبایع و انواع دارای دو دسته افراد هستند؛ افرادی محسوس و مادی در طبیعت دارند، و افرادی غیر محسوس و مجرد و معقول در ماوراء طبیعت دارند. نسبت میان افراد معقول با افراد محسوس نسبت علت و معلول است؛ یعنی افراد معقول به منزله علل ایجادی- و نه اعدادی- برای این افراد محسوسند.

افراد محسوس، متغیر و زمانی و حادث و فانی هستند و ضعیف الوجودند. به طور کلی طبیعت نسبت به ماوراء طبیعت از نظر مرتبه وجودی در مرتبه اضعف قرار گرفته است.

به همین علت افراد طبیعی که معلولات آن افراد ماوراء طبیعی هستند به منزله اظلال و سایههای آنها هستند. در اینجا یک مطلب است که باید به آن توجه کنیم، قبلًا هم این را گفتهایم و باز تذکر میدهیم:

نظریه مثل به معنای انکار واقعیت نیست

آیا این [مطلب که افراد محسوس سایههای افراد مجرد و معقول هستند] به معنای این است که وجود افراد محسوس را انکار میکنند، آنچانکه اغلب در «تاریخ فلسفه» های جدید چنین گفته میشود؟ آیا اینها فقط افراد معقول را موجود میدانند و