مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٢٤ - مسئله تشکیک در وجود

نه؟ که میگوید چون شأن اینها این است که در موضوع باشند پس عرض هستند.

و یفارقها الموضوع مع امتناع وجودها دونه.

موضوع بدون اینها وجود پیدا میکند ولی اینها بدون موضوع وجود ندارند، پس عرض هستند.

و انما یقع الشک فی مقولتی الکمّ و الکیف و قد بینا أن المقادیر التی من مقولة الکمّ أعراض.

میگوید اگر شکی باشد، در مقولات کم و کیف است، که در اوایل کتاب این را بحث کرده است و میگوید بیان کردیم مقادیری که از مقوله کم هستند، همه اعراض هستند.

و الزمان قد بین أنه هیئة عارضة، و المکان هو سطح لا محالة.

میگوید عرض بودن زمان و مکان هم قبلًا ثابت شده است.

و أما العدد فانه تابع فی الحکم للواحد، فان کان الواحد فی نفسه جوهرا فالعدد المؤلّف منه لا محالة مجموع جواهر فهو جوهر، و ان کان الواحد عرضا فالتثنیة و ما أشبهها اعراض.

اینجاست آن حرف شیخ که ذکر کردیم.

میگوید اینکه عدد عرض باشد یا نباشد تابع معدود خودش است.

و العدد یقال للصورة القارّة التی فی النفس، و حکمها حکم سائر المعقولات.

میگوید عدد از جنبه صورت ذهنی حکم علیحدهای دارد.