مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٧٠ - تفاوت میان ماده ثانیه با ماده اولی

اثبات وجود ماده اولی

گفتیم که حکما قائل به جواهر پنجگانه هستند: عقل و نفس و جسم و ماده و صورت. ماده را اصطلاحا «هیولی» هم میگویند که بر دو قسم است: ماده اولی (هیولای اولی) و ماده ثانیه (هیولای ثانیه).

مقصود از «ماده اولی» یعنی مادة المواد، یعنی مادهای که دیگر ماده ندارد و در ناحیه علل مادی همه علتهای مادی به او منتهی میشود. حال ببینیم ماده اولی یا هیولای اولی را چگونه تعریف میکنند و چگونه اثبات میکنند؟

عنوان فصل ما در اثبات ماده و تعریف صورت بود. صورت را تعریف کردند و ماده را باید اثبات کنند که چنین چیزی وجود دارد.

تفاوت میان ماده ثانیه با ماده اولی

در جلسه پیش گفتیم که ماده یک تعریف به معنای عام دارد که تمام نحلههای فلسفی آن را قبول دارند، منتها هر کدام آن را به صورتی تأویل و تفسیر میکنند. ماده به معنای عام چیزی است که حامل استعداد شیء دیگر باشد؛ به این معنا که در عالم و اشیاء جهان، مسلّم یک چیزی هست که به منزله اصل مادّی است؛ به این معنی که آن