اصول فقه شيعه - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٦٣٠ - اشكالات احتمال دوّم

مقدّمه حرام مقصود از مقدّمات حرام، مقدّماتى است كه فعل حرام توقف بر آنها دارد و تا وقتى همه آنها تحقّق پيدا نكنند، فعل حرام تحقّق پيدا نمى‌كند. بحث در اين است كه آيا همان‌طور كه در باب مقدّمه واجب، مسأله وجوب غيرى مقدّمه مطرح است، در باب مقدّمه حرام هم، حرمت غيرى مقدّمه مطرح است؟ قبل از بررسى نظريات پيرامون مسئله، لازم است احتمالاتى كه در اين زمينه وجود دارد را مطرح نماييم: احتمال اوّل: بين حرمت يك شى‌ء و حرمت مقدّمات آن ملازمه وجود دارد، بنابراين همه مقدّمات حرام محكوم به حرمت غيرى مى‌باشند. احتمال دوّم: بين حرمت يك شى‌ء و حرمت مقدّمات آن ملازمه‌اى وجود ندارد، بنابراين هيچ‌يك از مقدّمات حرام محكوم به حرمت غيرى نمى‌باشند. احتمال سوّم: اگر مقدّمه حرام، علت تامّه براى تحقّق حرام باشد، حرمت غيرى پيدا مى‌كند و الّا محكوم به حرمت غيرى نخواهد بود. اين احتمال را مرحوم آخوند پذيرفته است.