فاضل: مسأله ١٣٨٧ بر شخصى كه نماز جمعه واجب است چنانچه آن را در وقتش انجام ندهد، لازم است نماز ظهر را بخواند و چنانچه نماز ظهر را هم ترك كرد، بايد قضاء نماز ظهر را به جا آورد.

فاضل: مسأله ١٣٨٨ قضاء نمازهاى واجب را در هر وقتى از شبانه روز مى‌توان انجام داد چه در سفر و چه در حضر، لكن در حضر چنانچه بخواهد نماز در سفر را قضا كند، بايد به صورت قصر قضا كند و بر عكس چنانچه بخواهد در سفر، نماز قضا شده در حضر را انجام دهد، بايد به صورت تمام قضا كند.

فاضل: مسأله ١٣٨٩ چنانچه نماز در مكانهايى كه مانند مسجد الحرام، مكلّف مخيّر بين قصر و اتمام است خوانده نشود، احتياط واجب آن است كه چنانچه در غير آن امكنه قضا كند به صورت قصر انجام دهد و چنانچه در همان امكنه بخواهد قضا كند، مخيّر است بين قصر و اتمام.

[مسأله ١٣٧٣ كسى كه نماز قضا دارد]

مسأله ١٣٧٣ كسى كه نماز قضا دارد مى‌تواند نماز مستحبى بخواند (١) .

(١) مكارم: و خواندن نماز قضا، قبل از نماز يوميّه يا بعد از آن مانعى ندارد.

بهجت: تا وقتى كه وقت فريضه تنگ نشده، مى‌تواند نماز قضا يا نماز مستحبّى بخواند.

[مسأله ١٣٧٤ اگر انسان احتمال دهد كه نماز قضايى دارد]

مسأله ١٣٧٤ اگر انسان احتمال دهد كه نماز قضايى دارد يا نمازهايى را كه خوانده صحيح نبوده، مستحب است احتياطاً قضاى آن را به جا آورد (١) .

اين مسأله در رسالۀ آيات عظام: فاضل و بهجت نيست

(١) زنجانى: بهتر است قضاى آنها را به جا آورد.

مكارم: مسأله اگر كسى گمان دارد بعضى از نمازهاى گذشته او صحيح نبوده، يا فراموش كرده است، احتياط مستحب آن است كه قضاى آن را به جا آورد.

[مسأله ١٣٧٥ قضاى نمازهاى يوميه لازم نيست به ترتيب خوانده شود]

مسأله ١٣٧٥ قضاى نمازهاى يوميه لازم نيست به ترتيب خوانده شود مثلاً كسى كه يك روز نماز عصر و روز بعد نماز ظهر را نخوانده، لازم نيست اول نماز عصر و بعد از آن نماز ظهر را قضا نمايد.

اراكى: مسأله قضاى نمازهاى يوميّه بايد به ترتيب خوانده شود، مثلاً كسى كه يك روز نماز عصر و روز بعد نماز ظهر را نخوانده، بايد اوّل نماز عصر و بعد از آن نماز ظهر را قضا نمايد.

گلپايگانى، صافى: مسأله قضاى نمازهاى يوميّه كه اداى آنها بايد به ترتيب خوانده شود، مثل ظهر و عصر از يك روز، يا مغرب و عشاء از يك شب بايد قضاى آنها را نيز به ترتيب بخواند. مثلاً اگر از كسى نماز ظهر و عصر يك روز فوت شود بايد اول قضاى ظهر را بخواند و بعد از آن عصر را، ولى اگر كسى مثلاً يك روز نماز ظهر و روز بعد نماز عصر را نخوانده، مى‌تواند اوّل نماز عصر و بعد از آن نماز ظهر را قضا نمايد و ترتيب در بين آنها لازم نيست هر چند سزاوار است تا ممكن است رعايت ترتيب را بنمايد.