زنجانى: مسأله اگر در نماز عشا شك كند كه نماز مغرب را خوانده يا نه، بعيد نيست كه بتواند نماز خود را به نيت عشا تمام كرده و نيازى به خواندن نماز مغرب نيست، هر چند احتياط مستحب آن است كه اگر در وسعت وقت شك كند، پس از اتمام اين نماز، نماز مغرب را رجاءً بخواند و سپس عشا را اعاده كند.

[مسأله ٧٦٠ در نماز عشا بعد از رسيدن به ركوع ركعت چهارم]

مسأله ٧٦٠ اگر در نماز عشا بعد از رسيدن به ركوع ركعت چهارم شك كند كه نماز مغرب را خوانده يا نه (١) ، بايد نماز را تمام كند (٢) ، بعد نماز مغرب را بخواند (٣) ، ولى اگر اين شك در وقت مخصوص به نماز عشا باشد خواندن نماز مغرب لازم نيست (٤) .

اين مسأله در رساله آيت اللّٰه زنجانى نيست

(١) خوئى، تبريزى: چنانچه وقت كم است بايد نماز عشا را تمام كند و اگر به مقدار پنج ركعت وقت باشد، بايد نماز را به هم زده و نماز مغرب و عشا را بخواند.

(٢) سيستانى: و بعداً چنانچه وقت براى نماز مغرب باقى باشد، نماز مغرب را نيز بخواند.

(٣) گلپايگانى، صافى: و بعد عشارا نيز اعاده نمايد بنا بر احتياط لازم، مگر اين كه اين شك در وقت مخصوص نماز عشا باشد كه در اين صورت خواندن نماز مغرب لازم نيست.

(٤) فاضل: بنا بر احتياط نماز مغرب را قضا كند.

بهجت: رجوع كنيد به ذيل مسأله (٧٥٩) .

مكارم: رجوع كنيد به ذيل مسأله (٧٥٦) .

[مسأله ٧٦١ اگر انسان نمازى را كه خوانده احتياطاً دوباره بخواند]

مسأله ٧٦١ اگر انسان نمازى را كه خوانده احتياطاً دوباره بخواند و در بين نماز يادش بيايد نمازى را كه بايد پيش از آن بخواند نخوانده است، نمى‌تواند نيّت را به آن نماز برگرداند، مثلاً موقعى كه نماز عصر را احتياطاً مى‌خواند، اگر يادش بيايد نماز ظهر را نخوانده است، نمى‌تواند نيّت را به نماز ظهر برگرداند.

اين مسأله، در رسالۀ آيات عظام: مكارم و بهجت نيست

[مسأله ٧٦٢ برگرداندن نيّت از نماز قضا به نماز ادا]

مسأله ٧٦٢ برگرداندن نيّت از نماز قضا به نماز ادا و از نماز مستحبّ به نماز واجب (١) جايز نيست (٢) .

اين مسأله، در رسالۀ آيت اللّٰه بهجت نيست

(١) زنجانى: يا نماز مستحب ديگر. .

(٢) مكارم: ولى عدول از نماز ادا به قضا جايز است و اگر نماز قضا، قضاى همان روز باشد احتياط واجب اين است كه عدول كند و بعد از فراغت از نماز قضا، نماز ادا را بخواند، البته اين در صورتى است كه جاى عدول باقى باشد، مثلاً در صورتى مى‌تواند نيّت را به قضاى صبح برگرداند كه داخل ركعت سوم از نماز ظهر نشده باشد.

[مسأله ٧٦٣ اگر وقت نماز ادا وسعت داشته باشد]

مسأله ٧٦٣ اگر وقت نماز ادا وسعت داشته باشد، (١) انسان مى‌تواند در بين نماز (٢) نيّت را به نماز قضا برگرداند، ولى بايد برگرداندن نيت به نماز قضا ممكن باشد، مثلاً اگر مشغول نماز ظهر است، در صورتى مى‌تواند نيّت را به قضاى صبح برگرداند كه داخل ركعت سوم (٣) نشده باشد (٤) .

اين مسأله، در رسالۀ آيت اللّٰه بهجت نيست

(١) گلپايگانى: و انسان مشغول ادا شده باشد. .

(٢) سيستانى: چنانچه يادش بيايد كه نماز قضا بر ذمّه دارد. .