مسأله ٢٨٨ كسى كه مى‌ترسد كه اگر وضو بگيرد، مريض شود يا اگر آب را به مصرف وضو برساند تشنه بماند، نبايد وضو بگيرد (١) . ولى اگر (٢) نداند كه آب براى او ضرر دارد (٣) و وضو بگيرد (٤) و بعد بفهمد كه ضرر داشته (٥) ، وضويش صحيح است، اگر چه احتياط مستحبّ آن است كه با آن وضو نماز نخواند و تيمم كند و چنانچه با آن وضو نماز خوانده دوباره آن را اعاده نمايد (٦) .

(١) گلپايگانى، صافى: و بايد تيمّم كند. .

سيستانى: وظيفه ندارد كه وضو بگيرد. .

فاضل: چنانچه وضو بگيرد، وضويش بنا بر احتياط واجب باطل است. .

(٢) گلپايگانى، صافى، سيستانى: و اگر. .

نورى: بلكه اگر. .

(٣) بهجت: و ترس از استعمال آب هم نداشته باشد و وضو بگيرد، اگر چه بعد بفهمد ضرر داشته، وضوى او صحيح است. و اگر ترس ضرر را داشت ولى به اميد ضرر نداشتن، وضو گرفت و بعد فهميد ضرر نداشته، وضويش صحيح است.

(٤) خوئى، تبريزى: اگر چه بعد بفهمد ضرر داشته، ولى ضرر به حدّى كه شرعاً حرام است نبوده باشد وضوى او صحيح است. [پايان مسأله]

سيستانى: اگر واقعاً ضرر داشته وضوى او باطل است. [پايان مسأله]

(٥) گلپايگانى، صافى: احتياط واجب آن است كه علاوه بر وضو تيمّم نيز بنمايد و اگر با آن وضو نماز را به جا آورده تيمّم نيز بنمايد و نماز را اعاده كند و اگر بعد از وضويى كه با جهل به ضرر گرفته ضرر رفع شد، احتياطاً دوباره وضو بگيرد.

نورى: احتياط واجب آن است كه تيمم كند و با آن وضو نماز نخواند و اگر با آن وضو نمازى به جا آورده، دوباره آن را انجام دهد.

(٦) فاضل: احتياط مستحب آن است كه دوباره آن را اعاده نمايد.

مكارم: مسأله اگر خوف ضرر دارد، يا مى‌ترسد اگر آب را به مصرف وضو برساند تشنه بماند، بايد تيمم كند. هر گاه وضو بگيرد بعد بفهمد آب براى او ضرر داشته، وضوى او صحيح است.

زنجانى: مسأله كسى كه مى‌ترسد كه اگر وضو بگيرد تشنه بماند نمى‌تواند وضو را ترك كند و احتياط مستحب آن است كه تيمم هم بنمايد بلى اگر مى‌ترسد كه اگر وضو بگيرد مبتلا به مرض صعب العلاج شود، نبايد وضو گرفته و بايد تيمم كند و چنانچه به اين حد نرسد، ولى وضو براى او مشقتى داشته باشد كه متعارفِ مردم آن را تحمل نمى‌كنند، مى‌تواند وضو را ترك كرده تيمم كند اما