مسأله ٧٨ مستحبّ است در موقع تخلى جايى بنشيند كه كسى او را نبيند، (١) و موقع وارد شدن به مكان تخلّى، اول پاى چپ، و موقع بيرون آمدن، اول پاى راست را بگذارد. و هم چنين مستحبّ است در حال تخلّى سر را به پوشاند و سنگينى بدن را بر پاى چپ بيندازد.

(١) مكارم: كه كسى مطلقاً او را نبيند، هم چنين مستحبّ است هنگام تخلّى سر را به پوشاند. [پايان مسأله]

[مسأله ٧٩ مكروهات تخلى ]

مسأله ٧٩ نشستن روبروى خورشيد و ماه در موقع تخلى، مكروه است ولى اگر عورت خود را به وسيله‌اى به پوشاند مكروه نيست. و نيز در موقع تخلّى، نشستن روبروى باد و در جادّه و خيابان و كوچه و درب خانه و زير درختى كه ميوه مى‌دهد و چيز خوردن و توقّف زياد (١) و تطهير كردن با دست راست، مكروه مى‌باشد. و هم چنين است حرف زدن در حال تخلّى؛ ولى اگر ناچار باشد، يا ذكر خدا بگويد، اشكال ندارد. (٢)

(١) بهجت: در مكان تخلّى. .

(٢) گلپايگانى، صافى، زنجانى: مكروه نيست.

بهجت: كراهت ندارد.

مكارم: مسأله اين كارها در موقع تخلّى مكروه است:١ نشستن زير درختان ميوه ٢ نشستن در جايى كه محلّ عبور و مرور مردم است، هر چند كسى او را نبيند.٣ نشستن اطراف خانه‌ها ٤ نشستن مقابل خورشيد و ماه، ولى اگر عورت خود را بپوشاند مكروه نيست.٥ توقف زياد ٦ سخن گفتن مگر به هنگام ضرورت، ولى ذكر خدا در همه حال خوب است.٧ ايستاده بول كردن ٨ بول كردن در آب، مخصوصاً آبهاى ايستاده ٩ بول كردن در سوراخ جانوران ١٠ بول كردن در زمينهاى سفت كه از آن ترشّح مى‌شود و در مقابل باد.

[مسأله ٨٠ ايستاده بول كردن]

مسأله ٨٠ ايستاده بول كردن و بول كردن در زمين سخت و سوراخ جانوران و در آب، خصوصاً آب ايستاده، مكروه است

مكارم: رجوع كنيد به ذيل مسأله ٧٩.

[مسأله ٨١ خوددارى كردن از بول و غائط]

مسأله ٨١ خوددارى كردن از بول و غائط، مكروه است. و اگر ضرر برساند بايد خوددارى نكند. (١)

(١) گلپايگانى، صافى: اگر براى بدن ضرر داشته باشد، حرام است.

خوئى، تبريزى، سيستانى: اگر براى بدن ضرر كلّى داشته باشد حرام است.

زنجانى: اگر موجب فساد بدن شود و ضرر اساسى داشته باشد، حرام است.

مكارم: اگر ضرر داشته باشد اشكال دارد.

بهجت: اگر به حدّى ضرر برساند كه در حكم ضرر زدنِ حرام باشد، نبايد خوددارى كند.

[مسأله ٨٢ مستحبّ است انسان پيش از نماز بول كند]

مسأله ٨٢ مستحبّ است انسان پيش از نماز و پيش از خواب (١) و پيش از جماع (٢) و بعد از بيرون آمدن منى، بول كند.

(١) [عبارت «پيش از خواب» در رساله آيت اللّٰه صافى نيست]

(٢) [عبارت «پيش از جماع» در رساله آيت اللّٰه مكارم نيست]