مسأله ١٦٤٥ اماله كردن با چيز روان اگر چه از روى ناچارى و براى معالجه باشد روزه را باطل مى‌كند (١) ، ولى استعمال شيافهايى كه براى معالجه است اشكال ندارد (٢) و احتياط واجب آن است كه از استعمال شيافهايى كه براى كيف كردن است (٣) مثل شياف ترياك يا براى تغذيه از اين مجرىٰ است خوددارى نمايند.

(١) خوئى، گلپايگانى، تبريزى، سيستانى، صافى، زنجانى: بقيه مسأله ذكر نشده.

بهجت: بنا بر أظهر. [پايان مسأله]

(٢) اراكى، نورى: بقيه مسأله ذكر نشده.

فاضل: استعمال شيافهاى غير روان كه براى معالجه است اشكال ندارد و احتياط مستحب است كه از استعمال آنها نيز خوددارى كند و احتياط واجب آن است كه از چيزى كه جامد و مايع بودن آن مشكوك است اجتناب كند.

(٣) مكارم: براى تغذيه است خوددارى شود.

٩ قىْ كردن

[مسأله ١٦٤٦ هر گاه روزه دار عمداً قى كند]

مسأله ١٦٤٦ هر گاه روزه دار عمداً قى كند اگر چه به واسطۀ مرض و مانند آن ناچار باشد روزه‌اش باطل مى‌شود ولى اگر سهواً يا بى‌اختيار قى كند اشكال ندارد (١) .

(١) بهجت: ولى نبايد آن را عمداً فرو ببرد.

مكارم: مسأله قى كردن از روى عمد روزه را باطل مى‌كند، هر چند براى نجات از مسموميّت و درمان بيمارى و مانند آن باشد ولى قى كردن بدون اختيار يا از روى سهو روزه را باطل نمى‌كند.

[مسأله ١٦٤٧ اگر در شب چيزى بخورد]

مسأله ١٦٤٧ اگر در شب چيزى بخورد كه مى‌داند به واسطۀ خوردن آن، در روز بى‌اختيار قى مى‌كند احتياط واجب آن است كه روزۀ آن روز را قضا نمايد (١) .

اين مسأله در رسالۀ آيت اللّٰه بهجت نيست

(١) مكارم: روزه باطل نمى‌شود ولى احتياط مستحب اين است كه چنين كارى نكند و اگر كرد، روزه را قضا نمايد.

فاضل: به احتياط واجب روزۀ او باطل مى‌شود.

زنجانى، سيستانى: روزه‌اش صحيح است (زنجانى: ولى احتياط مستحب آن است كه روزه آن روز را قضا نمايد) .

[مسأله ١٦٤٨ اگر روزه دار بتواند از قى كردن خوددارى كند]

مسأله ١٦٤٨ اگر روزه دار بتواند از قى كردن خوددارى كند چنانچه براى او ضرر و مشقت نداشته باشد، بايد خوددارى نمايد (١) .

(١) سيستانى: اگر به طبع خود حادث شده است لازم نيست از آن جلوگيرى كند.

زنجانى: مسأله اگر مقدمات قى كردن براى روزه دار، بى‌اختيار حاصل شود و روزه دار بتواند از قى كردن خوددارى كند چنانچه براى او ضرر يا مشقّت شديد نداشته باشد، بنا بر احتياط مستحب از آن خوددارى كند.

مكارم: مسأله واجب نيست روزه دار با فشار آوردن به خود، از قى كردن خوددارى كند، ولى اگر ضرر و مشقتى نداشته باشد بهتر است جلوگيرى كند.