بهجت: مسأله اگر بعد از خواندن نماز عصر شك كرد كه نماز ظهر را خوانده يا نه، بنا بر أظهر خواندن نماز ظهر واجب نيست اگر چه در وقت مشترك أحوط است؛ و اگر در اثناء نماز عصر شكّ كرد كه ظهر را خوانده يا نه، در صورتى كه در وقت مشترك باشد عدول كردن او به نماز ظهر واجب نيست بلكه محل تأمل است و احتياط مستحب آن است كه بعد از نماز عصر، ظهر را بخواند و اگر وقت گذشته آن را قضا كند و چنانچه وقت به قدرى كم است كه بعد از خواندن نماز، مغرب مى‌شود (يعنى در وقت مختص به عصر شكّ كرد نماز ظهر را خوانده يا نه) بايد به همان نيّت، نماز عصر را تمام كند و نماز ظهرش قضا ندارد اگر چه در قضا احتياط خوب است.

مسأله اختصاصى

زنجانى: مسأله ٧٦٦ اگر در بين نماز عشا يقين كند كه نماز مغرب را نخوانده است، چنانچه داخل ركوع ركعت چهارم نشده باشد، نيت را به نماز مغرب برمى‌گرداند و نماز را تمام مى‌كند، و چنانچه بعد از رسيدن به ركوع ركعت چهارم باشد، مى‌تواند نماز را بهم زده و نماز مغرب و عشا را بخواند؛ ولى احتياط مستحب آن است كه نماز را به نيت عشا رجاءً تمام كرده، سپس نماز مغرب و عشا را بخواند.

[مسأله ٧٥٩ در نماز عشا پيش از ركوع ركعت چهارم]

مسأله ٧٥٩ اگر در نماز عشا، پيش از ركوع ركعت چهارم (١) شك كند كه نماز مغرب را خوانده يا نه (٢) ، چنانچه وقت به قدرى كم است كه بعد از تمام شدن نماز، نصف شب مى‌شود (٣) ، بايد به نيّت عشا نماز را تمام كند (٤) و اگر بيشتر وقت دارد (٥) بايد نيّت را به نماز مغرب برگرداند و نماز را سه ركعتى تمام كند، بعد نماز عشا را بخواند.

(١) بهجت: اگر در نماز عشا، چه بعد از ركوع و چه پيش از ركوع ركعت چهارم. .

(٢) بهجت: حكم آن مانند نماز عصر است كه در مسأله قبل بيان شد. [پايان مسأله]

(٣) خوئى، تبريزى: و به مقدار يك ركعت از نماز هم مجال نيست. .

(٤) گلپايگانى، صافى: و بعد مغرب را به قصد ما في الذّمّه به جا آورد. .

نورى: و بنا بگذارد كه نماز مغرب را خوانده است. .

(٥) گلپايگانى، صافى: و يك ركعت از آن در وقت اشتراكى واقع شده باشد. .

مكارم: رجوع كنيد به ذيل مسأله ٧٥٦.

سيستانى: مسأله اگر در نماز عشا شك كند كه نماز مغرب را خوانده يا نه، بايد به نيّت عشا نماز را تمام كند و بعد نماز مغرب را به جا آورد ولى اگر وقت به قدرى كم است كه بعد از تمام شدن نماز، وقت تمام مى‌شود و به مقدار يك ركعت نماز هم وقت باقى نمانده لازم نيست كه نماز مغرب را قضا كند.