رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ٨٠١ - مسأله ١٤٨٠ اگر ماموم يك مرد باشد
امام نماز بخواند، سر بردارد و با امام به سجده رود، احتياط مستحب آن است كه نماز را تمام كند و دوباره به جا آورد) .
بهجت: مسأله اگر پيش از امام سهواً به سجده رود، بايد سر بردارد و با امام به سجده رود و اگر برنداشت، نمازش صحيح است.
نورى: اگر پيش از امام به سجده رود، احتياط واجب آن است كه سر بردارد. .
[مسأله ١٤٧٩ اگر امام در ركعتى كه قنوت ندارد]
مسأله ١٤٧٩ اگر امام در ركعتى كه قنوت ندارد اشتباهاً قنوت بخواند، يا در ركعتى كه تشهد ندارد اشتباهاً مشغول خواندن تشهد شود مأموم نبايد قنوت و تشهد را بخواند ولى نمىتواند پيش از امام به ركوع رود، يا پيش از ايستادن امام بايستد بلكه بايد صبر كند (١) تا قنوت و تشهد امام تمام شود و بقيۀ نماز را با او بخواند.
(١) فاضل، مكارم: بايد با علامت و اشارهاى به او حالى كند و اگر نشد، صبر كند. .
مسائل اختصاصى
بهجت: مسأله ١٢٠١ در تحقق جماعت، فقط كافى است كه مأموم نيّت اقتدا داشته باشد و نيّت امامت براى امام، معتبر نيست. و بدون نيّت او، جماعت از طرفين محقق مىشود و احكام آن، از قبيل متابعت و شك، جارى است. امّا در استحقاق ثواب جماعت براى امام بدون نيّت، تأمّل است و در اين صورت، أحوط براى امام اين است كه احكام جماعت را بر اين نماز جارى نكند.
بهجت: مسأله ١٢٠٢ صاحب مسجد و امام راتِب (امامى كه براى امامت آن مسجد معيّن شده) و صاحب منزل يا مستأجر آن در صورت واجد شرايط بودن از ديگران در امامت براى جماعت مقدّم هستند و مستحب است كسى را كه فقيهتر يا قرائتش از ديگران بهتر، يا مسنتر يا هاشمى است، امام جماعت قرار دهند.
بهجت: مسأله ١٢٠٣ امام جماعت بايد يك نفر باشد ولى اگر در بين نماز براى امام حادثهاى پيش آمد؛ مثل مُردن، بىهوشى، ديوانگى، حدث، مرض، جارى شدن خون از بينى، احتياج به قضاى حاجت و همين طور است اگر امام متوجّه شود كه طهارت نداشته و يا نماز او شكسته بوده است؛ امام يا مأمومين مىتوانند ديگرى را امام قرار دهند، خواه آن فرد از اعضاى جماعت باشد و يا كسى باشد كه ابتداءً مىخواهد نماز بخواند.
چيزهايى كه در نماز جماعت مستحب است
[١]
[مسأله ١٤٨٠ اگر ماموم يك مرد باشد]
مسأله ١٤٨٠ اگر ماموم يك مرد باشد، مستحب است طرف راست امام بايستد و اگر يك زن باشد (١) (مستحب است (٢) در طرف راست امام طورى بايستد كه جاى سجدهاش مساوى زانو يا قدم امام باشد (٣)) و اگر يك مرد و يك زن يا يك مرد و چند زن باشند مستحب است مرد طرف راست امام و باقى پشت سر امام بايستند و اگر چند مرد يا چند زن
[١] خوئى، سيستانى، تبريزى: وظيفۀ امام و مأموم در نماز جماعت.