مسأله ١١١٠ اگر ركنى را فراموش كند و چيزى را كه بعد از آن است و ركن نيست به جا آورد، مثلاً پيش از آن كه دو سجده كند تشهد بخواند، بايد ركن را به جا آورد و آن چه را اشتباهاً پيش از آن خوانده دوباره بخواند (١) .

اين مسأله در رساله آيت اللّٰه زنجانى نيست

(١) فاضل: و بنا بر احتياط مستحب براى هر زياده، دو سجدۀ سهو به جا آورد.

مكارم: رجوع كنيد به ذيل مسأله ١١٠٨.

[مسأله ١١١١ اگر چيزى را كه ركن نيست فراموش كند]

مسأله ١١١١ اگر چيزى را كه ركن نيست فراموش كند و ركن بعد از آن را به جا آورد، مثلاً حمد را فراموش كند و مشغول ركوع شود، (١) نمازش صحيح است (٢) .

(١) بهجت: و در ركوع يادش بيايد كه حمد را نخوانده، بايد بگذرد و نمازش صحيح است.

(٢) زنجانى: نمازش را ادامه مى‌دهد و صحيح است.

مكارم: رجوع كنيد به ذيل مسأله (١١٠٨) .

فاضل: مسأله اگر يكى از واجبات غير ركنى فراموش شود چنانچه آن واجب، واجب مستقل است مثل حمد و سوره در اين صورت اگر بعد از توجه بخواهد برگردد مستلزم زيادى ركن شود مثلاً سوره را فراموش كرده و در ركوع يا بعد از آن يادش بيايد نمازش صحيح است و احتياط مستحب آن است كه دو سجدۀ سهو به جا آورد و اگر بازگشت مستلزم زيادى ركن نشود بايد برگردد و جزء فراموش شده را به جا آورد و اعمال بعدى را به جا آورد و به احتياط مستحب براى هر جزئى كه اضافه كرده دو سجده سهو به جا آورد، امّا اگر واجبى كه ترك شده مستقل نباشد بلكه در ضمن واجب ديگرى باشد مثل ذكر سجده در اين فرض اگر بعد از انجام واجب اصلى (سر برداشتن از سجده) يادش بيايد نمازش صحيح است و مستحب است دو سجده سهو به جا آورد.

[مسأله ١١١٢ اگر چيزى را كه ركن نيست فراموش كند]

مسأله ١١١٢ اگر چيزى را كه ركن نيست فراموش كند و چيزى را كه بعد از آن است و آن هم ركن نيست به جا آورد، (١) مثلاً حمد را فراموش كند و سوره را بخواند ([چنانچه مشغول ركن بعد شده باشد مثلاً در ركوع يادش بيايد كه حمد را نخوانده، بايد بگذرد و نماز او صحيح است و (٢)]اگر مشغول ركن بعد نشده باشد (٣)) بايد آن چه را فراموش كرده به جا آورد و بعد از آن، چيزى را كه اشتباهاً جلوتر خوانده دوباره بخواند.

(١) زنجانى: و هنوز وارد ركن بعد نشده يادش بيايد، مثلاً تشهد را فراموش كند و تسبيحات اربعه را خوانده هنوز وارد ركوع نشده يادش بيايد، بايد آن چه را فراموش كرده، به جا آورده و بعد از آن چيزى را كه اشتباهاً جلوتر خوانده دوباره بخواند و نمازش صحيح است.

(٢) [قسمت داخل كروشه در رساله آيت اللّٰه بهجت نيست]

(٣) [قسمت داخل پرانتز در رساله آيات عظام: خوئى، تبريزى و سيستانى نيست]

مكارم: رجوع كنيد به ذيل مسأله ١١٠٨.

فاضل: رجوع كنيد به ذيل مسأله ١١١١.

[مسأله ١١١٣ اگر سجدۀ اول را به خيال اين كه سجدۀ دوم است]

مسأله ١١١٣ اگر سجدۀ اول را به خيال اين كه سجدۀ دوم است، يا سجدۀ دوم را به خيال اين كه سجدۀ اول است به جا آورد، نماز صحيح است و سجدۀ اول او سجدۀ اول و سجدۀ دوم او سجدۀ دوم حساب مى‌شود (١) .

اين مسأله، در رسالۀ آيات عظام: بهجت و مكارم نيست