رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ٤٣٧ - س ٣٤٦ آخر وقت نماز عصر مغرب است
(٢) از نماز واجب به مستحب براى درك ثواب نماز جماعت.
(٣) از نماز واجب به نافله در ظهر روز جمعه براى كسى كه قرائت سورۀ جمعه را فراموش كرده و به جاى آن سورۀ ديگرى را خوانده و به نصف رسيده و يا از آن گذشته است. مستحب است اين شخص از نماز واجب به نافله عدول كند تا بتواند نماز فريضه را با سورۀ جمعه به جا آورد.
[س ٣٤١ نمازگزارى كه مىخواهد بين نماز جمعه و ظهر جمع نمايد]
س ٣٤١: نمازگزارى كه مىخواهد در روز جمعه بين نماز جمعه و ظهر جمع نمايد، آيا بايد براى هر يك بدون قصد وجوب، فقط قصد قربت كند، يا اين كه براى يكى از آن دو هم قصد قربت نمايد و هم قصد وجوب و براى ديگرى فقط قصد قربت نمايد و يا اين كه بايد براى هر دو هم قصد وجوب كند و هم قصد قربت؟ ج: در هر يك از آن دو قصد قربت كافى است و قصد وجوب در هيچ كدام واجب نيست.
[س ٣٤٢ اگر خونريزى از دهان از اول وقت نماز تا نزديك آخر آن ادامه داشته باشد]
س ٣٤٢: اگر خونريزى از دهان يا بينى از اول وقت نماز تا نزديك آخر آن ادامه داشته باشد، نماز چه حكمى دارد؟ ج: اگر تطهير بدن ممكن نباشد و بترسد وقت نماز فوت شود، نماز را در همان حالت بخواند.
[س ٣٤٣ هنگام خواندن ذكرهاى مستحبى نماز]
س ٣٤٣: آيا هنگام خواندن ذكرهاى مستحبى نماز، آرامش كامل بدن واجب است يا خير؟ ج: فرقى بين ذكر واجب و مستحب در وجوب استقرار و آرامش بدن نيست. بلى، گفتن ذكر به قصد ذكر مطلق در حال حركت اشكال ندارد.
[س ٣٤٤ خروج بول بدون اختيار ]
س ٣٤٤: براى بعضى از افراد در بيمارستان لولههايى به نام سوند براى خروج بول قرار مىدهند كه در اين صورت بول بدون اختيار از مريض در حالت خواب يا بيدارى و يا در بين نماز خارج مىشود، اميدواريم به اين سؤال پاسخ فرمائيد: آيا اين فرد بايد دوباره نماز را در وقت ديگرى بخواند يا نمازى كه در آن حالت خوانده، كافى است؟ ج: اگر در آن حالت نماز را طبق وظيفۀ شرعى و فعلى خود خوانده، صحيح است و اعاده و قضاى آن واجب نيست.
وقت نماز
[س ٣٤٥ دليل مذهب شيعه در مورد وقت نمازهاى روزانه چيست]
س ٣٤٥: دليل مذهب شيعه در مورد وقت نمازهاى روزانه چيست؟ همان گونه كه مىدانيد اهل سنت، با داخل شدن وقت نماز عشاء، نماز مغرب را قضا مىدانند و هم چنين در مورد نماز ظهر و عصر هم به همين ترتيب است. لذا معتقدند كه وقتى وقت نماز عشاء داخل شد و امام جماعت براى خواندن آن بپا خاست، مأموم نمىتواند همراه او، نماز مغرب را بخواند و نماز مغرب و عشاء را در يك زمان به جا آورد.
ج: دليل شيعه، اطلاق آيات قرآنى و سنّت شريف است، به اضافۀ رواياتى كه بخصوص دلالت بر جواز جمع دارند. نزد اهل سنت هم رواياتى وجود دارد كه دلالت بر جواز جمع بين دو نماز در وقت يكى از آن دو مىكند.
[س ٣٤٦ آخر وقت نماز عصر مغرب است ]
س ٣٤٦: با توجه به اين كه آخر وقت نماز عصر، مغرب است و آخر وقت نماز ظهر نزديك مغرب است به مقدارى كه براى خواندن نماز عصر به آن نياز است، مىخواهم سؤال كنم كه منظور از مغرب چيست؟ آيا مراد زمان غروب خورشيد است يا زمانى كه اذان مغرب طبق افق هر مكانى گفته مىشود؟ ج: وقت نماز عصر تا غروب آفتاب است.