س ٤٥٣: پخش برنامه‌هاى خاص سحرهاى ماه مبارك رمضان از بلندگوى مسجد جهت شنيدن همگان، چه حكمى دارد؟ ج: در جاهائى كه بيشتر مردم در شبهاى ماه مبارك رمضان براى قرائت قرآن و خواندن دعا و شركت در مراسم دينى و امثال آن بيدار هستند، اشكال ندارد. ولى اگر سبب اذيت همسايگان مسجد شود، جايز نيست.

[س ٤٥٤ پخش آيات قرآنى قبل از اذان صبح]

س ٤٥٤: آيا پخش آيات قرآنى قبل از اذان صبح و دعا بعد از آن با صداى بلند به وسيله بلندگوى مسجد و ساير مراكز به طورى كه از چند كيلومتر دورتر قابل شنيدن باشد، جايز است؟ با توجه به اين كه اين برنامه گاهى بيشتر از نيم ساعت طول مى‌كشد.

ج: پخش اذان به نحو متعارف براى اعلام داخل شدن وقت نماز صبح به وسيله بلندگو اشكال ندارد، ولى پخش آيات قرآنى و دعا و غير آن از بلندگوى مسجد، اگر موجب اذيت همسايگان شود، توجيه شرعى ندارد و بلكه داراى اشكال است.

[س ٤٥٥ مرد در نماز به اذان زن اكتفا نكند]

س ٤٥٥: آيا جايز است كه مرد در نماز به اذان زن اكتفا كند؟ ج: اكتفا به اذان زن براى مرد محل اشكال است.

[س ٤٥٦ شهادت سوم اذان]

س ٤٥٦: نظر شريف جناب عالى در بارۀ شهادت سوم اذان كه دلالت بر پيشوا بودن و ولايت سيد الاوصياء على بن ابى طالب «صلوات اللّٰه عليه و عليهم» مى‌كند، در اذان و اقامۀ نماز واجب چيست؟ ج: گفتن «اشهد ان علياً ولى اللّٰه» به عنوان شعار تشيع خوب و مهم است و بايد به قصد قربت مطلقه گفته شود، ولى جزو اذان و اقامه نيست.

[س ٤٥٧ نماز ايستاده و نشسته ]

س ٤٥٧: مدتى است از درد كمر رنج مى‌برم ولى گاهى اوقات درد آن شديدتر است به حدّى كه نمى‌توانم نمازهايم را ايستاده بخوانم، با توجه به اين مسأله، اگر اوّل وقت بخواهم نماز بخوانم، بايد نشسته بخوانم ولى اگر صبر كنم، شايد در آخر وقت بتوانم ايستاده نماز بخوانم، با اين وضع وظيفۀ من چيست؟ ج: اگر احتمال مى‌دهيد كه در آخر وقت بتوانيد نماز خود را ايستاده بخوانيد، بنا بر احتياط، بايد تا آن هنگام صبر كنيد، ولى اگر در اوّل وقت به خاطر عذرى نماز خود را نشسته خوانديد و سپس تا آخر وقت عذر شما برطرف نشد نمازى كه خوانده‌ايد صحيح است و اعاده لازم نيست و اگر در اوّل وقت قادر بر نماز ايستاده نبوديد و يقين داشتيد كه ناتوانى شما از نماز تا آخر وقت ادامه خواهد يافت، ولى قبل از آخر وقت عذر شما بر طرف شد و توانستيد ايستاده نماز بخوانيد بايد نماز را به طور ايستاده اعاده كنيد.

واجبات نماز

[واجبات نماز از رساله حضرت امام]

واجبات نماز يازده چيز است:

اول: نيت، دوّم: قيام يعنى ايستادن، سوّم: تكْبِيرَةُ الْاِحْرٰام يعنى گفتن اللّٰه أكبر در اول نماز، چهارم: ركوع، پنجم: سجود، ششم: قرائت، هفتم: ذكر (١) ، هشتم: تشهد، نهم: سلام، دهم: ترتيب، يازدهم: موالات يعنى پى‌درپى بودن اجزاء نماز.

(١) مكارم، زنجانى: ذكر ركوع و سجود. .