ج: ترجيحى بين نماز و روزه نيست و بر ورثه واجب نيست كه ما ترك وى را صرف قضاى نماز و روزه او نمايند، مگر آن كه در اين باره وصيت كرده باشد، كه در اين صورت بايد به وصيت او در اجير گرفتن از ثلث تركه براى قضاى نماز و روزه‌اش به هر مقدار كه كفايت مى‌كند، عمل كنند.

[س ٥٣٨ من در اكثر اوقات نماز خود را خوانده]

س ٥٣٨: من در اكثر اوقات نماز خود را خوانده و در صورت فوت شدن نماز، آن را قضا كرده‌ام، اين نمازهاى فوت شده هم مواردى بوده كه يا من خواب مانده‌ام و يا بدن و لباسم نجس بوده و در تطهير آنها كوتاهى كرده‌ام. مقدار نمازهاى قضا شدۀ يوميه، آيات و قصر را كه بر عهدۀ من است، چگونه محاسبه نمايم؟ ج: قضاى نمازهايى كه يقين به فوت شدن آنها داريد، كافى است، و از اين مقدار هر كدام را كه يقين داريد نماز قصر يا آيات بوده، بايد بر وفق يقين خود آنها را به جا آوريد، و بقيه را به عنوان قضاى نمازهاى يوميه بخوانيد و چيزى بيشتر از اين مقدار بر شما واجب نيست.

[نماز قضاى پدر كه بر پسر بزرگتر واجب است]

[نماز قضاى پدر كه بر پسر بزرگتر واجب است از رساله حضرت امام]

نماز قضاى پدر [١]كه بر پسر بزرگتر واجب است

[مسأله ١٣٩٠ اگر پدر نماز و روزۀ خود را به جا نياورده باشد]

مسأله ١٣٩٠ اگر پدر نماز و روزۀ خود را به جا نياورده باشد، چنانچه از روى نافرمانى ترك نكرده و مى‌توانسته قضا كند، بر پسر بزرگتر واجب است كه بعد از مرگش به جا آورد، يا براى او اجير بگيرد. بلكه اگر از روى نافرمانى هم ترك كرده باشد واجب است به همين طور عمل كند و نيز روزه‌اى را كه در سفر نگرفته، اگر چه نمى‌توانسته قضا كند، واجب است كه پسر بزرگتر قضا نمايد، يا براى او اجير بگيرد.

اين مسأله، در رسالۀ آيت اللّٰه بهجت نيست

اراكى: مسأله اگر پدر و مادر نماز و روزۀ خود را به جا نياورده باشند، چنانچه از روى نافرمانى ترك نكرده‌اند و مى‌توانسته‌اند قضا كنند، بر پسر بزرگتر واجب است كه بعد از مرگشان به جا آورد، يا براى آنان اجير بگيرد. بلكه اگر از روى نافرمانى هم ترك كرده باشند، واجب است به همين طور عمل كند و نيز روزه‌اى را كه در سفر نگرفته‌اند، اگر چه نمى‌توانسته‌اند قضا كنند، واجب است كه پسر بزرگتر قضا نمايد، يا براى آنان اجير بگيرد.

گلپايگانى، صافى: مسأله اگر پدر به جهت عذرى نماز يا روزه‌اش را به جا نياورده باشد، بعد از فوت او بر پسر بزرگتر واجب است قضا نمايد يا براى انجام آن اجير بگيرد هر چند پدر نتوانسته قضا كند و بنا بر احتياط واجب (صافى: بنا بر احتياط) اگر از روى نافرمانى هم ترك كرده باشد؛ پسر بزرگتر بايد آن را قضا نمايد (صافى: يا براى او اجير بگيرد) و در مورد مادر نيز احتياط واجب رعايت اين حكم است بلكه در صورتى كه وصيّت نكرده باشند و پسر هم نداشته باشند، احتياط واجب اين است كه اكبر ذكور از اولياء ميّت نماز و روزۀ او را قضا كند و با نبود ذكور، اناث از آنها انجام دهند.

خوئى: مسأله اگر پدر نماز خود را به جا نياورده باشد و مى‌توانسته است قضا كند و بنا بر احتياط هر چند از روى نافرمانى ترك كرده باشد بر پسر بزرگترش واجب است كه بعد از مرگش به جا آورد، يا براى او اجير بگيرد و قضاى نمازهاى مادر بر او واجب نيست هر چند بهتر است.

[١] گلپايگانى، اراكى، فاضل، صافى، مكارم، نورى: و مادر. .