رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ٥٩٦ - مسأله ١١٠٠ در ركعت دوم تمام نمازهاى واجب
(١) فاضل: يعنى نيّت و صورت ظاهرى سجده كفايت مىكند.
بهجت: رجوع كنيد به ذيل مسأله ١٠٩٧.
خوئى، زنجانى: مسأله احتياط واجب آن است كه در سجده واجب قرآن پيشانى را بر مهر يا چيز ديگرى كه سجده بر آن صحيح است گذاشته و جاهاى ديگر بدن را به دستورى كه در سجدۀ نماز گفته شد بر زمين بگذارد.
تبريزى: بايد در سجدۀ واجب قرآن. .
گلپايگانى، صافى، سيستانى: و بنا بر احتياط مستحبّ. .
مسائل اختصاصى
مكارم: مسأله ٩٨٥ در سجدۀ قرآن رو به قبله بودن شرط نيست و به هر سوى مىتواند سجده كند ولى بهتر رو به قبله بودن است.
فاضل: مسأله ١١١٩ سجدۀ واجب قرآن، تكبيرة الإحرام، تشهّد و سلام ندارد و احتياط واجب آن است كه پس از سر برداشتن از سجده تكبير بگويد.
[مسأله ١٠٩٩ هر گاه در سجده واجب قرآن ]
مسأله ١٠٩٩ هر گاه در سجده واجب قرآن پيشانى را به قصد سجده به زمين بگذارد، اگر چه ذكر نگويد كافى است و گفتن ذكر، مستحب است (١) و بهتر است بگويد (٢) : «لاٰ إِلٰهَ إِلاَّ اللّٰهُ حَقّا حَقّا لاَ إِلٰهَ اِلاّ اللّٰهُ اِيماناً وَ تَصْدِيقاً لاَ إِلٰهَ إِلاَّ اللّٰهُ عُبُودِيَّةً وَ رِقًّا سَجَدْتُ لَكَ يٰا رَبِّ تَعَبُّداً وَ رِقًّا لاَ مُسْتَنْكِفاً وَ لاَ مُسْتَكْبِراً بَلْ أَنَا عَبْدٌ ذَلِيلٌ ضَعِيفٌ خَائِفٌ مُسْتَجِيرٌ» .
(١) گلپايگانى، صافى: و مطابق با احتياط است. .
(٢) مكارم: براى سجدۀ واجب قرآن كافى است به سجده رود و ذكر گفتن واجب نمىباشد، امّا بهتر است ذكر بگويد و بهتر است اين ذكر را انتخاب كند. .
زنجانى: مسأله براى سجدۀ واجب قرآن اگر با شرايطى كه گفته شد پيشانى را بر زمين بگذارد كافى است هر چند ذكر نگويد و گفتن ذكر مستحب است و بهتر آن است كه اين ذكر را بگويد: " سَجَدْتُ لَكَ تَعَبُّداً وَ رِقَّاً، لاٰ مُسْتَكْبِراً عَنْ عِبٰادَتِكَ وَ لاٰ مُسْتَنْكِفاً وَ لاٰ مُتَعَظِّماً، بَلْ أَنَا عَبْدٌ ذَلِيلٌ خٰائِفٌ مُسْتَجِيرٌ".
تَشَهُّد
[مسأله ١١٠٠ در ركعت دوم تمام نمازهاى واجب]
مسأله ١١٠٠ در ركعت دوم تمام نمازهاى واجب (١) و ركعت سوم نماز مغرب و ركعت چهارم نماز ظهر و عصر و عشا، (٢) بايد انسان بعد از سجده دوم بنشيند و در حال آرام بودن بدن تشهد بخواند يعنى بگويد (٣) : «اَشْهَدُ اَنْ لاٰ إِلٰهَ إِلاَّ اللّٰهُ وَحْدَهُ لاٰ شَرِيكَ لَهُ وَ اَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَ رَسُولُهُ اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ» (٤) .
(١) خوئى، سيستانى، زنجانى: و مستحب. .
(٢) زنجانى: و در نماز وتر. .
مكارم: در ركعت دوم تمام نمازها، تشهّد واجب است و هم چنين در ركعت آخر نماز مغرب و عشا و ظهر و عصر. .
(٣) بهجت: ذكر تشهّد بنا بر احتياط عبارت است از: . .