رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ١٥٧ - مسأله ٢٥٢ بعد از مسح سر بايد با ترى آب وضو كه در دست مانده روى پاها را مسح نمايد
مستحبّ (٣) آن است كه از درازا به اندازۀ درازاى يك انگشت و از پهنا به اندازۀ پهناى سه انگشت بسته، مسح نمايد (٤) .
(١) بهجت: جلوى سر (يك قسمت از چهار قسمت سر كه مقابل پيشانى است) . .
(٢) زنجانى: هر جاى اين قسمت را مسح كند، كافى است و بنا بر احتياط از پهنا به اندازۀ پهناى سه انگشت بسته مسح نمايد. [پايان مسأله]
(٣) اراكى: اگر چه بهتر. .
(٤) بهجت: و واجب است در صورت امكان، مسح با كف دست باشد نه با پشت آن.
مكارم: مسأله جلو سر، كه بالاى پيشانى است جاى مسح است و هر جاى اين قسمت را به هر اندازه مسح كند كافى است، ولى احتياط مستحبّ آن است كه از درازا به اندازۀ درازاى يك انگشت، از پهنا به اندازۀ پهناى سه انگشت مسح نمايد.
[مسأله ٢٥١ لازم نيست مسح سر بر پوست آن باشد]
مسأله ٢٥١ لازم نيست مسح سر بر پوست آن باشد بلكه بر موى جلوى سر هم صحيح است. ولى كسى كه موى جلوى سر او به اندازهاى بلند است كه اگر مثلاً شانه كند به صورتش مىريزد (١) ، يا به جاهاى ديگر سر مىرسد (٢) ، بايد بيخ موها را مسح كند (٣) (يا فرق سر را باز كرده پوست سر را مسح نمايد (٤)) و اگر موهايى را كه به صورت مىريزد يا به جاهاى ديگر سر مىرسد جلوى سر جمع كند و بر آنها مسح نمايد، يا بر موى جاهاى ديگر سر، كه جلوى آن آمده مسح كند باطل است.
(١) فاضل: روى قسمتى از پيشانى مىريزد. .
(٢) نورى: به جاهاى ديگر سر، كه خارج از جلو سر است مىرسد. .
(٣) زنجانى: اگر مثلاً شانه كند به صورتش مىريزد، بايد قسمتى از موها را كه پس از شانه كردن در جلو سر قرار مىگيرد مسح كند. .
(٤) [قسمت داخل پرانتز در رساله آيت اللّٰه سيستانى نيست]
مكارم: مسأله مسح سر را جايز است بر پوست سر يا بر موهايى كه بر آن روييده است بكشند، امّا كسى كه موى سر او به اندازهاى بلند است كه اگر مثلاً شانه كند به صورتش مىريزد يا به جاهاى ديگر سر مىرسد، بايد بيخ موها را مسح كند و بهتر است كه قبل از وضو، فرق سر را باز كند تا پس از شستن دست چپ، بن موها يا پوست سر را به راحتى مسح نمايد.
[مسأله ٢٥٢ بعد از مسح سر بايد با ترى آب وضو كه در دست مانده روى پاها را مسح نمايد]
مسأله ٢٥٢ بعد از مسح سر بايد با ترى آب وضو كه در دست مانده روى پاها را از سر يكى از انگشتها تا برآمدگى روى پا مسح كند (١) .
(١) خوئى، تبريزى: و احتياط واجب آن است كه تا مفصل مسح نمايد. و (خوئى: كما اين كه احتياط واجب آن است كه) پاى راست را با دست راست و (تبريزى: بعد) پاى چپ را با دست چپ مسح نمايد.
گلپايگانى، اراكى، صافى: و احتياط واجب آن است كه تا مفصل را هم مسح نمايد.
بهجت، مكارم: و احتياط مستحبّ اين است كه تا مفصل مسح نمايد.