تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٥٩٢ - تفسير ابيات

وَقُلْ رَبِّ زِدْنِي عِلْماً ٢٠ : ١١٤ . » [١] ( بزرگ است شان خداوند و داراى سلطهء مطلق و حق . پيش از آن كه وحى قرآن براى تو تمام شود ، عجله در بيان آيات مكن و بگو : اى پروردگار من ، به دانش من بيفزا ) .
همچنين در بارهء پيامبران ديگر مانند حضرت ابراهيم خليل عليه السلام كه رشد و عظمت او را متذكر مى شود و مى فرمايد :
« وَإِذِ اِبْتَلى إِبْراهِيمَ رَبُّه بِكَلِماتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قالَ إِنِّي جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً ٢ : ١٢٤ . » [٢] ( و موقعى كه خداى ابراهيم او را با امورى آزمايش كرد و او هم از عهدهء آزمايشان بر آمد ، خدا فرمود : تو را به مردم پيشوا قرار مى دهم ) .
با نظر به مجموع آيات فوق و امثال آنها ، حقيقتى را كه در محاسبه مراتب رشد و درك آنها گفتيم ، با توجه باين كه هر مرتبه‌اى از رشد و عظمت پس از وصول به آن مانند وسيله‌اى براى وصول به مراتب عالى تر است ، روشن مى گردد .
ملاحظه شد كه با اسناد خاتميت و رسالت جاودانى و اخلاق عظيم به پيامبر اسلام ، دستور مى دهد كه بگو : خدايا ، بر علم من بيفزا ، بلكه بالاتر از آن اين كه مى فرمايد : ثبات و استقامت قلبى تو مرهون تثبيت و نظارت ما است ، و در هر مرحله‌اى از عظمت كه گام مى گذارى ، بدان كه دايره‌اى مخصوص به خود دارد كه بيش از يك نقطهء مركزى ندارد و براى ثبت كردن نقطه به مركز دايره عنايت ما كارگر خواهد بود .
تفسير ابيات هنگامى كه دقوقى گرفتارى شديد كشتى نشينان را ديد كه اضطراب و غوغايى شبيه به غوغاى روز رستاخيز داشتند ، رحم و عطوفتش بجوش آمد و اشك از ديده گانش

[١] سوره طه ، آيهء ١١٤ . .
[٢] سوره البقرة ، آيهء ١٢٤ . .