تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٢٩٧ - ٥٨ - در فراز و نشيب زندگى به درك و دريافتهاى ابتدايى ارزش مطلق ندهيد ، بلكه گوش به عقل فرا دهيد و به بينيد چه مى گويد
بر كنار است ، حتى در آن موقع كه قوت و ضعف را در بارهء تعقل و فعاليت روح به كار مى بريم ، اگر چه به نظر مناسب مى رسد ، مثلًا مى گوييم : تعقل فلان شخص ضعيف است ، يا تعقل او قوى است ، ولى اين ضعف و قوت به معناى كاهش و افزايش كمى نيست ، به طورى كه اگر بخواهيم مغز كسى را كه داراى تعقل قوى است ، يا در حال تعقل عالى است ، وزن كنيم سنگين تر ، يا شمارش تموجات خود تعقل در آن حال بيشتر است ، اگر چه تغييرات در ميدان كار عقل كه سلولها و اعصاب مغزى است به وجود مى آيد .
٥٨ - در فراز و نشيب زندگى به درك و دريافتهاى ابتدايى ارزش مطلق ندهيد ، بلكه گوش به عقل فرا دهيد و به بينيد چه مى گويد .
عجلوا اصحابنا كى تربحوا عقل مى گفت از درون لا تفرحوا (
اى ياران ما ، عجله كنيد برويم ( به ده ) تا سودى ببريد عقل مى گفت : شتابزده نباشيد ( و خوشحال نشويد ) ، براى اين كه از شكنجهء ضربات عوامل دقيق و پشت پردهء رويدادها پشت خم نكنيد و براى اين كه از سقوط در پشيمانىهاى ناشى از خطاها در امان باشيد ، عنان اختيار خود را به دست هوى و هوس و تفكرات سطحى كه خود با زنجيرهاى فولادين انگيزه هاى بىسر و ته ، بسته است ، مسپاريد . در نظر دادن عجله نكنيد ، در قضاوت شتابزده نباشيد . در مقابل تحريكات خود طبيعى خود را مبازيد ، قانونى وجود دارد ، اصولى در جريان است .
به خاطر بسپاريد كه رويدادهاى عالم هستى با يك قيافه با شما رو در رو قرار مى گيرد يا شما با يك ديدگاه به آنها نگريد ، در صورتى كه هم رويدادها صدها قيافه مربوط بزنجير هستى دارد و هم خود شما با اختلاف موقعيتهايى كه به دست مى آوريد ديدگاه هايتان عوض مى شود .