دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٣٣٧ - ٥ بغات

و علِی علِیه السلام در ردّ اِین پندار جاهلانه فرمود: «بلکه اِیشان مصداق اِین آِیه‌اند: «بگو: آِیا شما را از زِیانکارترِین مردم آگاه کنِیم؟ [آنان] کسانِی‌اند که تلاششان در زندگِی دنِیا تباه شده است و خود مِی‌پندارند که کار نِیکو مِی‌کنند»».

٤. خوارج‌

اين، از نام‌هاى مشهور بر پاكنندگان نهروان است و از آن رو به اين عنوان خوانده شدند كه از فرمان امام على ٧ خروج كردند و از حكم او سرپيچى نمودند.

٥. بُغات‌

بُغات (جمع «باغى») برگرفته از «بغى» به معناى تجاوز (سركشى) و ستم و تباهگرى است. آن‌گاه كه از على ٧ پرسيده شد كه آيا نهروانيان مشرك‌اند يا منافق، وى ايشان را بُغات خواند.

اين نامگذارى ريشه‌اى قرآنى دارد، آن جا كه خداوند تعالى مى‌فرمايد:

«و اگر دو گروه از مؤمنان با يكديگر به جنگ برخاستند، ميانشان آشتى افكنيد. و اگر يك گروه بر ديگرى تعدّى كرد، با آن كه تعدّى مى‌كند، بجنگيد تا به فرمان خدا باز گردد. پس اگر باز گشت، ميانشان صلحى عادلانه برقرار كنيد و عدالت ورزيد، كه خدا عادلان را دوست مى‌دارد».

آنچه در اين زمينه شايانِ توجّه است، آن كه سه عنوان نخست، ويژه نهروانيان است؛ امّا دو لقب خوارج و بُغات، ويژه آنان نيست و درباره ناكثين (اصحاب جمل) و قاسطين (معاويه و يارانش) و نيز هر كس از امامِ عادل سرپيچد، به كار مى‌رود.