منع تدوين حديث انگيزه ها و پيامدها - شهرستانى، سيد على؛ مترجم سيد هادي حسيني - الصفحة ٢٢٧ - جريان دو خطّ مشى پس از پيامبر صلى الله عليه و آله بحران ها و برون رفت ها

امام على عليه السلام مى‌فرمايد:

ما مِن شي‌ء إلّا وعلمهُ في القرآن، ولكن رأيَ الرجال يَعْجُزُ عنه‌[١]

؛ هيچ چيزى نيست مگر اينكه علم آن در قرآن هست، ليكن نظر (وفكر) رجال از درك آن عاجز است.

از عبدالله بن مسعود رسيده است كه گفت:

هيچ چيزى نيست جز اينكه حكم آن در قرآن براى ما بيان شده است، ليكن فهم ما قاصر از ادراك آن مى‌باشد، از اين روست كه خداى متعال فرمود: ... لِتُبَيِّنَ لِلنَّاسِ ما نُزِّلَ إِلَيْهِمْ ...[٢])؛ تا براى مردم آنچه را سويشان نازل شده، تبيين كنى‌[٣].

اين دو سخن، صريح‌اند در اينكه احكامِ خدا در قرآن هست و پيامبر صلى الله عليه و آله مكلّف است آن را براى مردم تبيين كند، و خداى سبحان مؤمنان را به رجوع سوى پيامبر صلى الله عليه و آله فرامى‌خواند:

... فَإِنْ تَنازَعْتُمْ فِي شَيْ‌ءٍ فَرُدُّوهُ إِلَى اللَّهِ وَ الرَّسُولِ ...[٤]؛

اگر در چيزى نزاع (و اختلاف) كرديد، آن را سوى خدا و رسولش بازگردانيد.

[١] . بنگريد به، حجيّة السنّة: ٣٢٩؛ ينابيع المودّه ٣: ٢١٨( در اين مأخذ آمده است: عقول الرجال تعجز عنه؛ عقل‌هاى رجال از درك آن عاجزند).

در« اصول كافى ١: ٦٠، حديث ٦» از امام صادق عليه السلام روايت شده كه فرمود:« ما مِن أمر يختلفُ فيه اثنان إلّا وله أصلٌ في كتابِ الله ولكن لا تبلغه عُقول الرجال»؛ هيچ چيزى نيست كه دو نفر در آن اختلاف يابند مگر اينكه براى آن اصلى در كتاب خداست، ليكن عقولِ رجال به آن نمى‌رسد.

[٢] . نحل/ ٤٤.

[٣] . حجيّة السنّة: ٣٢٩؛ و نگاه كنيد به: تفسير طبرى ١٤: ١٦٢؛ تفسير ابن كثير ٢: ٥٨٣.

[٤] . نساء/ ٥٩.