مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٥٣ - فصل (٢) فی اثبات المادة و بیان ماهیة الصورة الجسمیة

فصل (٢) فی اثبات المادة و بیان ماهیة الصورة الجسمیة

در این فصل دو مطلب ذکر میشود: یکی اثبات مادّه است (البته ماده به اصطلاح فلسفه) و دیگر بیان ماهیت صورت جسمیه. ما قبلًا به صورت اصل موضوع، بدون اینکه اثبات کرده باشیم، گفتیم که اشیاء بر دو قسماند، یا جوهرند یا عرض؛ بعد جوهر را به پنج قسم تقسیم کردیم. آن پنج قسم عبارت بودند از: عقل، نفس، جسم، ماده و صورت [١].

ما اینها را به صورت اصل موضوع بیان کردیم، یعنی هنوز اثبات نکردهایم که عقل و نفس و جسم وجود دارد. البته اینکه جسم وجود دارد به یک معنای اعم، یک امر بدیهی است و احتیاج به اثبات ندارد، آنچه که احتیاج به اثبات دارد، بعداً عرض میکنم چیست. بحث ما فعلا از جسم و از ماده و صورت شروع میشود. در باب جسم آنچه روشن و بدیهی است و احتیاج به اثبات ندارد این است که ما اشیائی را در مقابل خود میبینیم که این اشیاء قابلیت ابعاد سه گانه را دارند. مثلًا این کتاب شیئی است دارای طول و عرض و عمق به معنایی که بعداً خواهیم گفت.

استاد: نه، همان نفس است.