مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٨٨ - جواب
و شهربانو به حضرت امام حسين (عليه السلام) رسيد، و همين كه حضرت امام زين العابدين (عليه السلام) از او متولد گشته؛ در ايّام نفاس در مدينه متوفى گرديد [١]، چنانكه در «اصول كافى» مذكور است [٢]
و يك خواهر شهربانو به محمد بن ابى بكر رسيد كه از او قاسم بن محمد به هم رسيد، و قاسم پدر امّ فروه مادر حضرت امام جعفر صادق (عليه السلام) است، و مادر امّ فروه دختر عبد الرحمن بن ابى بكر است [٣]، و از اينجاست كه حضرت صادق (عليه السلام) فرمودند: «قد ولّدني ابو بكر مرّتين» يعنى: ابو بكر دو مرتبه مرا زائيده است [٤].
و خواهر ديگر به عبد اللّه بن عمر رسيد و از او سالم بن عبد اللّه متولد شد [٥]، پس سالم و قاسم و امام زين العابدين (عليه السلام) خالهزادهاند [٦].
دختر «يزدگرد» را با تمايل خودشان به مدينه فرستاد، و مسأله اسارت در كار نبوده است. براى توضيح بيشتر مراجعه شود به «زندگانى على بن الحسين» تأليف سيد جعفر شهيدى، و كتب ديگر كه با دلائل قابل توجهى؛ مسأله اسارت و ... را به صورت افسانهاى معرفى كردهاند.
[١] الخرائج و الجرائح: ٢/ ٧٥١ حديث ٦٧، عيون اخبار الرضا (عليه السلام): ٢/ ١٣٥ حديث ٦، بحار الانوار:
٤٦/ ٨ و ١٠ حديث ١٩ و ٢١، عوالم العلوم: ١٨/ ٧ و ٨ حديث ٢.
[٢] كافى: ١/ ٤٦٦، لازم به يادآورى است كه: در «كافى» فقط به نام مادر آن حضرت و دختر يزدگرد؛ اشاره شده است.
[٣] وفيات الاعيان: ٣/ ٢٦٧، روضة الواعظين: ٢٠١، كشف الغمّه: ٢/ ٨٣ و ١٦١.
[٤] كشف الغمه: ٢/ ١٦١.
توضيح: اين روايت از حافظ عبد العزيز بن اخضر جنابذى كه يكى از علماى اهل سنت مىباشد به صورت مرسل در «كشف الغمة» نقل شده است، قابل توجه آنكه: راوى مذكور در كتب رجالى شيعه و اهل تسنن توثيق نشده است، و حتى ذكرى از او در كتب معروف نيامده است.
[٥] وفيات الاعيان: ٣/ ٢٦٧.
[٦] در صورتى مىتوان خاله زاده بودن اين سه تن را قبول كرد كه روايت مرسل «ربيع الأبرار» را- كه قبلا به آن اشاره شد- بپذيريم، و حال آنكه شيخ مفيد در «ارشاد: ٢/ ١٣٧» فقط امام سجاد و قاسم بن محمّد بن ابى بكر را پسر خاله مىداند، و شيخ صدوق در «عيون اخبار الرضا (عليه السلام): ٢/ ١٣٥