مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٢٤٨ - سؤال ذصج ٧٩٣
جواب:
وجوب معلوم نيست، لكن موافق احتياط است بلكه خالى از قوّت نيست، و اگر آنها را از براى تجارت گرفته ظاهرا خمس در نتاج آنها- از ولد و غيره- واجب است.
سؤال ذفط [٧٨٩]:
اگر قيمت ملك زياد شود خمس دارد يا نه؟
جواب:
اگر از براى [١] تجارت خريده بلى، و الّا فلا.
سؤال ذص [٧٩٠]:
اگر شخصى ملك را به اجاره دهد و چند سال بگذرد، و همچنين- مثلا- هرگاه نوكر اجرت خود را بعد از چند سال بگيرد، و در هر دو صورت اگر مىبود در آن صورت خرج شده بود بعد از گرفتن؛ خمس مجموع را بايد داد يا نه؟
جواب:
بلى احتياطا، و اگر قرضى به هم رسانيده از آن وضع نمايد.
سؤال ذصا [٧٩١]:
خمس بر چه چيز لازم مىشود؟
جواب:
در غالب اوقات در ارباح تجارات و صناعات و زراعات است.
سؤال ذصب [٧٩٢]:
چيزى كه خمس او را دادهاند و گران شد؛ خمس آن واجب است يا نه؟ و اگر در آن وقت آن را نفروشند و باز ارزان شود خمس بر ذمّۀ او قرار گرفته يا نه؟
جواب:
بعد از نقد شدن؛ خمس داده مىشود.
سؤال ذصج [٧٩٣]:
هرگاه كسى به شكار رود- از شكار چرخ [٢] و باز و باشه [٣] و غير اينها- و او احتياج به شكار نداشته باشد، بلكه چند برابر آن شكار از براى او صرف آن شكار شود موجب قصر مىشود يا نه؟
[١] ه: براى اكتساب و.
[٢] نوعى پرنده شكارى است و «باز» سفيد را نيز مىگويند، و «چرغ» هم گفته شده است كه بنظر «آنندراج» كلمه «چرغ» صحيح مىباشد. (لغتنامه دهخدا: ١٧/ ١٥٤).
[٣] نوعى پرنده شكارى. (فرهنگ معين: ١/ ٤٦٠).