مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٢٢١ - جواب
كند، لكن اظهر اعتبار استيطان شش ماه در هر سال است.
سؤال ذلد [٧٣٤]:
اگر در سفر به جائى رسد كه بايد نماز را در آن تمام كند لكن داخل آن نشود بلكه از كنار آن [١] گذرد، در باب قصر چه كند؟
جواب:
مشهور آن است كه: اگر از حدّ ترخّص آن محل گذرد سفرش قطع مىشود، و مسأله محلّ اشكال است، و عمل به احتياط بايد كرد.
سؤال ذله [٧٣٥]:
استخراج عدد مضمر به چه نحو مىشود؟
جواب:
به چند طريق مىشود، يكى آن است كه: چون عددى صحيح بىكسر در دل گرفت تو نيز به دست راست يكى بگير و بگو تا آن عدد را كه در دل گرفته است تنصيف كند و تو آنچه دارى تضعيف كن و همچنين تا تمام شود، و در هر مرتبه كه تنصيف مىكند از او سؤال كن كه كسرى هست يا نه؟ اگر نباشد بگو تنصيف كند و اگر باشد بگو كسر را بيندازد، و در هر مرتبه كه كسرى بيندازد تو نصف آنچه بعد از تضعيف حاصل شده بدست چپ بگير به اين طريق عمل كن تا وقتى كه چون كسرى را بيندازد هيچ با او نماند، پس آنچه در دست چپ تو باشد جواب است.
مثلا: آن شخص عدد ده را در دل گرفت و تو يكى در دست راست گرفتى، پس او ده را پنج كرده، و تو يك را دو گرفتى [٢]، پس او پنج را دو و نيم كرد، و تو دو را چهار كردى و او نيم را انداخت و تو به عوض نيم نصف چهار را كه دو است در دست چپ گرفتى پس او دو را يك كرد و تو چهار را هشت كردى، پس او يك را نيم كرد و تو هشت را شانزده كردى، پس او نيم را انداخت و تو هشت را در دست چپ گرفتى، پس با او چيزى نماند و با تو در دست چپ ده ماند.
[١] در نسخه هبه جاى «كنار آن» (كنارش) آمده است.
[٢] ج، ه: كردى.