مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ١٧٠ - جواب
سؤال خم [٦٤٠]:
تطهير نجس در مسجد جايز است يا نه؟
جواب:
بلى، هرگاه نجاست غساله به مسجد سرايت نكند.
سؤال خما [٦٤١]:
مىبينيم خود را و مردم را در وقت گل و برف و باران داخل مىشويم به بيت الخلاء و بازار و كوچهها، خصوصا جاهائى سر پوشيده و حال آنكه سگها و كفّار در آنجا بسيار راه مىروند و زير كفش نجس مىشود و زمينها تر است و در راه مسجد زمين خشكى نيست، يا هست و به مجرّد راه رفتن ته كفش خشك نمىشود و به وجود اينها داخل مسجد مىشويم، و در مسجد الحرام با رطوبت طواف و نماز مىكنيم، اينها چه صورت دارد؟
جواب:
معتبر در حكم به نجاست؛ علم قطعى است و حصول آن در مراتب مذكوره نزديك به امتناع عادّى است، زيرا كه نادر است كه زمين بيت الخلاء، خصوصا سر چاه نجس شود، يا كوچهها ... و مانند آن قدم بر موضع نجستر گذاشته شود، و ظاهرا بسيارى از اخبار و قول جمعى از فقهاء آن است كه: زمينها به آب ريختن و پاشيدن به نحوى كه مستولى شود بر نجاست پاك مىشود، مثل: زمين حمام [١]، و همچنين استيلاى آب باران بر بسيارى از مواضع [٢]، و از حديث: «الأرض تطهر بعضها بعضا» [٣]- چنانكه جمعى فهميدهاند- مستفاد مىشود كه خاكها و گلها به حركت دادن و با هم مخلوط شدن و پامال گشتن پاك مىشود [٤].
و دور نيست چنانكه جمعى نيز تصريح كردهاند به اينكه: ته كفش به راه رفتن در زمين تر، بلكه نجس هرگاه به ماليدن بر زمين و راه رفتن زوال عين
[١] وسائل الشيعة: ١/ ٢١١- ٢١٣ حديث ٥٤١ و ٥٤٥ و ٥٤٧، حدائق الناضرة: ١/ ٢٠٢- ٢٠٧.
[٢] وسائل الشيعة: ١/ ١٤٤- ١٤٨ باب ٦، خلاف شيخ طوسى: ١/ ٤٩٤، حدائق الناضرة: ٥/ ٣٨٢.
[٣] كافى: ٣/ ٣٨ حديث ٢، وسائل الشيعة: ٣/ ٤٥٧ حديث ٤١٦٦.
[٤] حدائق الناضرة: ٥/ ٤٥٩.