مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٢٤٢ - جواب
سؤال ذسه [٧٦٥]:
هرگاه شخصى از زمان تكليف او چهل يا پنجاه سال بگذرد و در آن مدّت هرگز كمتر از چهل گوسفند نداشته و گاهى دويست و گاهى بيشتر يا كمتر داشته، در خاطرش نيست كه هر سال بخصوصه چند رأس داشته و هرگز زكات نداده، و الحال مىخواهد كه زكات دهد، چهكار كند كه از شغل ذمّه بر آيد؟
جواب:
آن قدر بدهد كه ظنّش غالب شود كه تمام را داده است، و محتمل است كه اگر قدر يقينى بدهد كافى باشد، و نهايت احتياط آن است كه: آن قدر بدهد كه علم به هم رساند كه همه را داده است.
سؤال ذسو [٧٦٦]:
مؤونۀ حاصل [١] كه مستثنى مىشود پيش از زكات كدام است؟
جواب:
استثناء غير از خراج سلطان دليل درستى ندارد و اقتصار بر آن احوط و اولى است.
سؤال ذسز [٧٦٧]:
و لا يحرم سفر ناذر صوم [٢] الدهر و الأجل.
جواب:
وجهه أنّ تحريم السفر يفضي إلى جوازه و كل ما أفضى ثبوته إلى نفيه فهو دور محال.
و بيانه: أنّه لو حرم لكان إنّما هو لفوت المنذور بالإفطار و مع تحريمه لا يجوز الإفطار فينتفي علّة التحريم فيكون مباحا.
سؤال ذسح [٧٦٨]:
ملك را هرگاه به اجاره دهند زكات بر كيست؟
و همچنين هرگاه ميوه يا زرع را قبل از تعلق زكات بفروشند؟
جواب:
بر مستأجر و مشترى است، و اگر موجر يا بايع علم به هم رساند كه آنها ندادهاند و عين آن جنس را به او دادهاند؛ احوط آن است كه زكات
[١] ه: حاصل ملك
[٢] ج، حجرى: صيام.