مقامع الفضل - البهباني، الشيخ محمد علي - الصفحة ٢١١ - جواب
است [١] و به «همزه» به معنى غضب است [٢]. و چون «إيّاكِ» به كسر كاف گويد دلالت كند كه- معاذ اللّه- خدا زن است، و اگر «انعمتُ» به ضمّ تاء گويد معنيش آن است كه اين قارى نعمت به مردم داده است، و چون ترك زبان «صمد» را «سماد» گويد به معنى سرگين است [٣] و بسيارى از عوام در تشهد «عبده» به فتح دال مىگويند و آن غلط و مبطل نماز است بلكه به ضمّ «دال» است.
و در حديث است كه: «آدمى در وقت پينكى [٤] و خواب آلودگى نماز نكند و دعا نخواند كه مبادا نفرين به خود كند و نفهمد» [٥].
و بايد حمد و سوره را در دو ركعت اوّل مغرب و عشاء و ظهر روز جمعه و صبح بلند بخواند و مجموع ظهر و عصر و اواخر مغرب و عشاء را آهسته بخواند هر چند كه تسبيح را به عوض حمد بگويد [٦] و در باقى اذكار اختيار دارد.
و نظر به ضيق وقت و عدم فرصت مىتواند كه بعد از حمد؛ سوره نخواند و در تسبيحات اربع به يك مرتبه اكتفاء كند.
و سنّت است كه نظرش در وقتى كه ايستاده است به موضع سجده باشد، و در ركوع ميان هر دو پاها، و در سجود به طرف بينى، و در تشهد به كنار خود، و در قنوت به كف دستها.
و در وقت ايستادن ما بين پاها به سه انگشت يا يك وجب فاصله دهد، و سر انگشتان پاها را رو به قبله دارد و دستها را بر رانها مقابل سر زانو نهد [٧]،
[١] مجمع البحرين: ٣/ ١٦٨، تاج العروس: ٩/ ٣٤٦، اقرب الموارد: ٢/ ١٤٠١.
[٢] لسان العرب: ٣/ ٧٤.
[٣] لسان العرب: ٣/ ٢٢٠.
[٤] يعني: چرت زدن، (فرهنگ معين: ١/ ٩٦٩).
[٥] مجمع البيان: ٢/ ١١٢ (جزء پنجم).
[٦] ه: بخواند.
[٧] ه: گذارد.