مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٤٢١ - عدالت و شورا و مساوات آحاد مسلمین، مبدأ ترقّی و نفوذ صدر اسلام
[عدالت و شورا و مساوات آحاد مسلمین، مبدأ ترقّی و نفوذ صدر اسلام]
تنبیه الأمّة و تنزیه الملّة، صفحه ٤٥:
«به موجب حدیث نبویّ متواتر بین الاُمّة، و اتّفاق تواریخ اسلامیّه بر وقوع إخبار غیبی نبوّت، مبیّن شد که: مبدأ تحویل سلطنت اسلامیّه از نحوۀ ثانیۀ ولایتیّه به أوَّل، استیلاءِ معاویه و بلوغ أغصانِ (الشَّجَرَةَ الْمَلْعُونَةَ فِي الْقُرْآنِ)[١] به عدد میشُوم سی نفر بود، و سلطنت میشومۀ استبداد از آنان موروث است.»
صفحه ٤٩: «با اغماض از تمام مذکورات، تمام سیاسیّین و مطّلعین بر اوضاع عالم من الإسلامییّن و غیرهم، بر این معنی معتقدند که: همچنانکه مبدأ طبیعیِ آنچنان ترقّی و نفوذ اسلام در صدر اوّل ـ که در کمتر از نصف قرن، به چه سرعت و سیر و به کجا منتهی شد ـ همین عادله و شورویّه بودن سلطنت اسلامیّه و آزادی و مساوات آحاد مسلمین با اشخاص خلفاء و بطانۀ ایشان در حقوق و احکام بود، همینطور مبدأ طبیعیِ اینچنین تنزّل مسلمین و تفوّق ملل مسیحیّه بر آنان هم که مُعظم ممالکشان را بردند و هیچ نمانده که این اقلّ قلیلِ باقیمانده را هم ببرند، همین اسارت و رقّیت مسلمین در تحت حکومت استعبادیّۀ موروثه از معاویه، و فوز آنان است به حکومت مسئولۀ مأخوذه از شرع مسلمین. و چنانچه باز هم مسلمانان از این سکرَت و غفلت به خود نیایند و کما فی السابق در ذلّت عبودیّت فراعنۀ اُمّت و چپاولچیان مملکت باقی بمانند، چندی نخواهد گذشت که ـالعیاذ بالله تعالیـ مانند مسلمین معظم آفریقا و اغلب ممالک آسیا و غیر ذلک، نعمت شرف و استقلال قومیّت و سلطنت اسلامیّه را از دست داده و در تحت حکومت نصاری اسیر؛ و دورهای نخواهد گشت که مانند اهالی اندلس و غیرها، اسلامیّتشان به تنصّر، و مساجدشان کنیسه، و أذانشان بهناقوس، و شعائر اسلامیّه به زنّار، بلکه
[١]. سوره إسراء (١٧) آیه ٦٠.