مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٤٧٩ - پیشنهاد دهم منع استعمال دخانیات و إعلام حرمت آن

و اصولاً باید در حوزه افرادی معیّن و مشخّص گردند برای تفحّص خائبانه از حال و درآمد و مصارف هر طلبه، و آنچه مورد احتیاج اوست به وی برسانند؛ نه آنکه مثلاً طلبه‌ای ضعیف و یا فقیر و یا مریض گردد، کسی از حال او با خبر نباشد و لازم باشد که خودش به افراد ذیصلاحیّت مراجعه کند و رفع عسرت بجوید، آنگاه تازه او به خصوص افراد مورد نظر خود چیزی دهد و مابقی محروم بمانند.

پیشنهاد دهم: منع استعمال دخانیات و إعلام حرمت آن

[دهم]: توضیح آنکه: از زمان تداول استعمال توتون و تنباکو در ایران و سایر بلاد مسلمین که بیش از دو قرن می‌گذرد، علما و فقهای شیعه از اصولیّون که فتوا به جواز استعمال آن داده‌اند، همگی متمسّک به قاعدۀ برائت عقلیّه و برائت شرعیّه شده‌اند؛ و چون ضرر معتدٌّ‌به‌ای در آن ندیدند، فلهذا حکم به جواز نموده‌اند.

اینک از جهت طب و کشف مضرّات و مفاسد بدنی آن، از منهدم ساختن قلب و کبد و ریه و کلیه و خون و دستگاه گوارش و دستگاه تنفّس و ایجاد سرطان مهلک و فساد سلّول‌ها و کوتاه شدن عمر حدّاقل به مقدار ده سال، و ایجاد امراض عصبی و روانی، و اختلال امور جنسی، و سایر امراض و اختلالاتی که در طب و پزشکی آمده است، مقدار قدرت ضرر و زیان این سمّ مهلک تدریجی الحصول به‌قدری نیست که بتوان از آن اغماض نمود و با استعمال دخانیات یک جامعۀ تندرست و سالم را به یک جامعۀ معلول و مریض مبدّل ساخت. ضرر دخانیات امروزه از بدیهیّات شمرده می‌شود، و با وجود علم بما یُعْلَم، تمسّک به حدیث رفع: «رُفِعَ عن أُمَّتِی ما لا یَعلَمون»[١] بدون وجه است، و اشتغال عقلی جای برائت شرعیّه را گرفته است.

[١]. الخصال، ج ٢، ص ٤١٧:

عن أبی‌عبدالله علیهالسّلام قال: «قال رسولالله صلّی الله علیه و آله و سلّم: ”رفع عن أمّتی تسعة: الخطأ و النسیان و ما اکرهوا علیه و ما لا یعلمون و ما لایطیقون و ما اضطرّوا الیه و الحسد و الطیرة و التفکّر فی الوسوسة فی الخلق ما لم ینطق بشفة.“» (محقّق)