[١]* آیةالله خمینی راجع به نماز جمعه گفتند: ”نه، اصلاً عقیده من در نماز جمعه وجوب نیست؛ بلکه نماز جمعه به نظر من حتّی در زمان رسول خدا واجب تخییری است.“

حالا من نمى‌دانم این جمله را به ایشان گفتم یا مى‌خواستم بگویم، بعضی اوقات در ذهنم مى‌آید که گفتم، بعضی اوقات در ذهنم است که فقط در ذهنم بود و نگفتم؛ که خلاصه چهار جمعه شما نماز جمعه تشکیل بدهید، آن‌وقت برایتان معلوم مى‌شود که آیا واجب عینی است یا نه؟ یعنی آن‌قدر فوائد بى‌شمار بر آن مترتّب مى‌شود که نظر شریف شما بر مى‌گردد.

و امّا در موضوع عفو هم گفتند که: ”آن زمان هم حکومت حکومتِ اسلام بود، حالا هم حکومت اسلام است؛ منتها در زمان طاغوت قوانین اسلام عملی نمى‌شده، و اینها همه براساس قانون بایستی محاکمه بشوند و عفو عمومی هم معنی ندارد.“

و بالأخره بعد از قدری صحبت، چون خانواده آقای قرنی آمده بودند و قدری در صحبت ما داخل شدند و وقت هم گذشت، برخاستیم و خداحافظی کردیم و آمدیم برای طهران.

مرحوم مطهّری در آن موقع حیات داشت و یک هفته بعد ایشان را ترور کردند. آقای مطهّری با ما رفت و آمد داشت؛ یک روز من به ایشان گفتم: مى‌دانید قضیّه چیست؟ قضیّۀ مهم نماز جمعه است، نماز جمعه خیلی مهم است، فوراً باید اقامه بشود؛ و اگر اقامه نشود خطر جدّی مملکت را تهدید مى‌کند، چون الآن تمام این گروهک‌ها و احزاب هم مشغول‌اند به نمایش دادن خودشان، و پیوسته قوا و افراد خود را زیاد مى‌کنند. مثلاً در روز وفات دکتر مصدق سی هزار نفر از طرفداران او را از طهران حرکت داده بودند برای احمدآباد، و در آنجا شعارهایی داده بودند، به عنوان ملیّت، یعنی بر علیه دستگاه آیةالله خمینی که دستگاه ایشان تقدّس و روحانیّت بود. هم‌چنین احزاب دیگر هم فعالیت مى‌کردند، و اگر نماز جمعه تشکیل بشود اینها به کلّی از بین مى‌رود؛ نماز جمعه‌ای که تشکیل مى‌شود دیگر صحبت از صد نفر و پانصد نفر نیست، بلکه نمازی است که همه ملّت در آن شرکت مى‌کنند.

البته این حرف‌ها را آن‌وقت ما مى‌زدیم که یک نماز جمعه در طهران نبود، یعنی اسمی هم از این حرف‌ها نبود؛ و ما هم در مسجد قائم شروع کردیم به بحث کردن از وجوب عینی تعیینی نماز جمعه، یعنی تعییناً نماز جمعه واجب است. شب‌ها هم در هفت جلسه همین موضوع نماز جمعه را بحث کردیم، و حتّی یک شب گفتم که: هر کس که حاضر است با من مباحثه تلویزیونی کند از نقطه نظر وجوب نماز جمعه، بنده حاضرم! یک مباحثه فقهی در پشت تلویزیون انجام‌ مى‌دهیم تا معلوم شود الآن نماز جمعه وجوب تعیینی دارد یا ندارد؟

و به مرحوم شهید مطهّری گفتم که: شما که به قم مشرّف مى‌شوید به خدمت آیةالله خمینی *