تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٧٧
تقاضا از پروردگار برمىآيد.
***
در آيه بعد توجه مىدهد: «آل فرعون» به جاى اين كه از اين درسهاى الهى پند بگيرند، و از خواب خرگوشى بيدار شوند، از اين موقعيت سوء استفاده كرده، جريان حوادث را به ميل خود تفسير مىكردند، يعنى:
«هنگامى كه اوضاع بر وفق مراد آنها بود، و در آرامش و راحتى بودند مىگفتند، اين وضع به خاطر نيكى و پاكى و لياقت ما است»! «فَإِذا جائَتْهُمُ الْحَسَنَةُ قالُوا لَنا هذِه»، در حقيقت شايسته چنين موقعيتى بودهايم.
«اما هنگامى كه گرفتار ناراحتى و مشكلى مىشدند، فوراً آن را به موسى عليه السلام و كسانى كه با او بودند، مرتبط مىساختند و مىگفتند: اين از شرّ قدم اينها است»! «وَ إِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ يَطَّيَّرُوا بِمُوسى وَ مَنْ مَعَهُ». «١»
«يَطَّيَّرُوا» از ماده «تَطَيُّر» به معنى «فال بد زدن» است، و ريشه اصلى آن كلمه «طير» به معنى «پرنده» مىباشد، و از آنجا كه عرب، فال بد را غالباً به وسيله پرندگان مىزد: «گاهى صدا كردن كلاغ را به فال بد مىگرفت و گاهى پريدن پرندهاى را از دست چپ نشانه تيرهروزى مىپنداشت» كلمه «تطيّر» به معنى فال بد زدن به طور مطلق آمده است.
ولى قرآن در پاسخ آنها مىفرمايد: «بدانيد كه سرچشمه شومىها و ناراحتى هائى كه دامان آنها را مىگرفت، از ناحيه پروردگار بوده و خدا مىخواسته است كه آنها را گرفتار نتيجه شوم اعمالشان بكند، ولى اكثر آنها نمىدانند» «أَلا إِنَّما طائِرُهُمْ عِنْدَ اللَّهِ وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لايَعْلَمُونَ».