تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٣٣
شيطان بود»! «١»
در منابع اهل تسنن، مانند تفسير «المنار» و تفسير «طبرى» از «ابن عباس» و «ابن سيرين» و «حسن بصرى» نيز اين مطلب نقل شده است. «٢»
منظور از «قياس» اين است كه: موضوعى را به موضوع ديگرى كه از بعضى جهات با آن شباهت دارد مقايسه كنيم، و همان حكمى كه درباره موضوع اول است، براى موضوع دوم اثبات نمائيم، بدون اين كه فلسفه و اسرار حكم اول را كاملًا بدانيم.
مثل اين كه مىدانيم: «بول» انسان، محكوم به نجاست و ناپاكى است و بايد از آن پرهيز كرد، سپس «عرق» انسان را هم با آن مقايسه كنيم و بگوئيم: چون اين دو در پارهاى از جهات و اجزاى تركيبى با هم شباهت دارند، هر دو ناپاك و نجس هستند.
در حالى كه اگر چه در پارهاى از جهات با هم شباهت دارند، ولى از جهاتى هم متفاوتند، يكى رقيقتر و ديگرى غليظتر، پرهيز از يكى كار سادهاى است و پرهيز از ديگرى بسيار مشكل و طاقتفرسا.
به علاوه تمام فلسفههاى حكم اول بر ما روشن نيست، و اين يك مقايسه تخمينى بيش نمىباشد.