تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٩٢
ايراد ديگرى از ناحيه مشركان باشد كه به فرض، همه انسانها با تنوع خلقتى كه دارند و با تمام ويژگيهايشان در ساعت معينى برانگيخته شوند، ولى اعمال آنها و سخنانشان چگونه مورد حساب قرار مىگيرد؟ اعمال و گفتار، امورى هستند كه بعد از وجود نابود مىشوند.
قرآن پاسخ مىدهد: خداوند شنوا و بينا است، تمام سخنان آنها را شنيده و همه اعمالشان را ديده (به علاوه فنا و نابودى مطلق در اين جهان مفهوم ندارد، بلكه اعمال و اقوالشان همواره موجود خواهد بود).
از اين گذشته، جمله فوق تهديدى است نسبت به اين بهانهجويان كه خداوند از گفتگوهاى شما براى سمپاشى در افكار عمومى بى خبر نيست، و حتى از آنچه در دل داريد، و بر زبان جارى نكردهايد نيز آگاه است.
***
آيه بعد، تأكيد و بيان ديگرى است براى قدرت واسعه خداوند، روى سخن را به پيامبر صلى الله عليه و آله كرده، مىگويد: «آيا نديدى كه خداوند شب را در روز، و روز را در شب داخل مىكند»؟ «أَ لَمْتَرَ أَنَّ اللَّهَ يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهارِ وَ يُولِجُ النَّهارَ فِي اللَّيْلِ».
و نيز آيا نديدى كه «خداوند خورشيد و ماه را در مسير منافع انسانها مسخر ساخته»؟ «وَ سَخَّرَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ».
و «هر كدام تا سرآمد معينى به حركت خود ادامه مىدهند» «كُلٌّ يَجْرِي إِلى أَجَلٍ مُسَمّىً».
«و اين كه خداوند از آنچه انجام مىدهيد آگاه است»؟ «وَ أَنَّ اللَّهَ بِما تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ».
«ولوج» در اصل به معنى «دخول» است، و داخل كردن شب در روز، و روز