خداوند به اين گروه سركش، مى‌فرمايد: چشم و گوش خود را باز كنيد، حقايق را بشنويد و ببينيد و بينديشيد كه چگونه يك روز به بادها فرمان داديم، قصرها و كاخهاى قوم عاد را در هم بكوبند و ويران كنند، روز ديگر به همين بادها فرمان مى‌دهيم كه ابرهاى پربار را به سوى زمينهاى مرده و باير ببرند، و آنها را آباد و سرسبز سازند آيا باز در برابر چنين قدرتى سر تسليم فرود نمى‌آوريد؟!
***
و از آنجا كه آيات گذشته، مجرمان را تهديد به انتقام، و مؤمنان را بشارت به امامت و پيشوائى و پيروزى مى‌داد، در اينجا كفار، از روى غرور و نخوت اين سؤال را مطرح مى‌كنند كه: اين وعده‌ها و وعيدها كى عملى خواهد شد؟ چنان كه قرآن مى‌فرمايد: «آنها مى‌گويند: اگر راست مى‌گوئيد: اين فتح و پيروزى شما چه زمانى خواهد بود»؟! «وَ يَقُولُونَ مَتى‌ هذَا الْفَتْحُ إِنْ كُنْتُمْ صادِقِينَ».
***
قرآن بلافاصله، به آنها پاسخ مى‌گويد، و به پيامبر صلى الله عليه و آله دستور مى‌دهد: «بگو بالاخره روز پيروزى فرا مى‌رسد، اما در آن روز ايمان آوردن سودى به حال كافران نخواهد داشت، و به آنها هيچ مهلت داده نمى‌شود»! «قُلْ يَوْمَ الْفَتْحِ لايَنْفَعُ الَّذِينَ كَفَرُوا إِيمانُهُمْ وَ لا هُمْ يُنْظَرُونَ».
يعنى اگر منظورتان اين است كه صدق وعده‌هاى الهى را كه از زبان پيامبر صلى الله عليه و آله شنيده‌ايد، ببينيد و ايمان بياوريد، آن روز، ديگر دير شده است، و ايمان براى شما هيچ فايده‌اى ندارد.
از آنچه گفتيم روشن مى‌شود: منظور از «يوم الفتح» روز نزول «عذاب استيصال» است، يعنى عذابى كه كفار را ريشه كن مى‌سازد و مجال ايمان به آنها