تفسير نمونه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٥
داشته باشد و منظور از آن: هرگونه تلاش و كوشش براى رسيدن به اين منظور است.
و اما «لَهْوَ الْحَدِيْث»، مفهوم وسيع و گستردهاى دارد كه هرگونه سخن يا آهنگ سرگرم كننده و غفلتزا كه انسان را به بيهودگى يا گمراهى مىكشاند، در بر مىگيرد، خواه از قبيل «غنا» و الحان و آهنگهاى شهوتانگيز و هوسآلود باشد، و خواه سخنانى كه نه از طريق آهنگ، بلكه از طريق محتوا انسان را به بيهودگى و فساد، سوق مىدهد.
و يا از هر دو طريق، چنان كه در تصنيفها و اشعار عاشقانه خوانندگان معمولى است كه هم محتوايش گمراه كننده است و هم آهنگش!
و يا مانند داستانهاى خرافى و اساطير كه سبب انحراف مردم از «صراط مستقيم» الهى مىگردد.
و يا سخنان سخريه آميزى، كه به منظور محو حق و تضعيف پايههاى ايمان مطرح مىشود، همانند چيزى كه از «ابوجهل» و يارانش نقل مىكنند، كه رو به «قريش» مىكرد و مىگفت: «مىخواهيد شما را از «زقّوم» كه «محمّد» صلى الله عليه و آله ما را به آن تهديد مىكند اطعام كنم؟!
سپس مىفرستاد و «كره و خرما» حاضر مىكردند و مىگفت: اين همان «زقّوم» است! ... و به اين ترتيب، آيات الهى را به باد استهزاء مىگرفت.
به هر حال، «لَهْوَ الْحَدِيْث» معناى گستردهاى دارد كه همه اينها و مانند آن را فرا مىگيرد، و اگر در روايات اسلامى، و سخنان مفسرين، روى يكى از اينها انگشت گذارده شده است، هرگز دليل بر انحصار و محدوديت مفهوم آيه نيست.
در احاديثى كه از طرق اهلبيت عليهم السلام به ما رسيده، تعبيرهائى ديده مىشود كه بيانگر وسعت مفهوم اين كلمه است: