دانشنامه اميرالمؤمنين بر پايه قرآن، حديث و تاريخ - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٥٢٣ - ١/ ١٠ خوددارى امام از بيعت
١/ ١٠
خوددارى امام از بيعت
٩٦٥. الرِّدَّة: ابو بكر به دنبال على ٧ فرستاد و او را فرا خواند. پس آمد و در حالى كه مردمْ حاضر بودند، سلام داد و نشست. سپس روى به مردم كرد و گفت: «چرا مرا فرا خواندهاى؟».
عمر به او گفت: تو را براى بيعتى فرا خواندهايم كه مسلمانان، بر آن اجتماع كردهاند.
على ٧ فرمود: «اى گروه! شما حكومت را از دست انصار گرفتيد، با اين استدلال كه ابو بكر [با پيامبر ٦] خويشاوند است؛ چون مىپنداشتيد كه محمّد ٦ از ميان شماست. پس، آنان زمام امور را به شما سپردند و كار را به شما وا نهادند.
من، با همان استدلالى كه بر انصار احتجاج كرديد، بر شما احتجاج مىكنم. ما در زندگى و مرگ، به محمّد ٦ نزديكتريم؛ چرا كه ما، اهل بيت او و نزديكترينِ مردم به او هستيم.
پس اگر از خدا مىترسيد، با ما انصاف بورزيد و در اين امر، آنچه را انصار براى شما شناختند، شما نيز براى ما بشناسيد».
پس، عمر به او گفت: اى مرد! تو رها نمىشوى، مگر آن كه همان گونه كه ديگران بيعت كردند، بيعت كنى.
على ٧ فرمود: «من هم از تو نمىپذيرم و با كسى كه از او براى بيعت گرفتن سزاوارترم، بيعت نمىكنم».
پس، ابو عبيدة بن جرّاح به او گفت: اى ابو الحسن! به خدا سوگند، تو به اين امر به خاطر فضل و سابقه و خويشاوندىات سزاوارى؛ امّا مردمان بيعت كردند و به اين پيرمرد، راضى شدند. پس تو هم به آنچه مسلمانان راضى شدند، راضى شو.
على كه خداوند گرامىاش بدارد فرمود: «اى ابو عبيده! تو امين اين امّتى. پس، از خدا درباره خودت پروا كن، كه اين روز، روزهايى در پشت سر دارد و براى شما شايسته نيست كه حاكميّت و قدرت محمّد ٦ را از خانه و درون اتاقش بيرون بكشيد و به خانهها و درون اتاقهايتان ببريد؛ زيرا قرآن، در اتاقهاى ما نازل شد و ما، معدن و منشأ علم و حكمت و دين و سنّت و واجباتيم و ما از شما به كارهاى مردم، آگاهتريم. پس، از هوا و هوس پيروى نكنيد، كه بىارزشترين سهم، نصيب شما مىشود».
بشير بن سعد انصارى به سخن در آمد و گفت: اى ابو الحسن! به خدا سوگند، اگر مردم، اين سخن را پيش از بيعت از تو شنيده بودند، دو نفر هم بر سر تو اختلاف نمىكردند و همه مردم با تو بيعت مىنمودند؛ امّا تو در خانهات نشستى و در اين كار، حاضر نشدى و مردم پنداشتند كه تو نيازى به خلافت ندارى. اكنون هم بيعت با اين پيرمرد، رخ داده [و به انجام رسيده