را و از آن ذخيره منهيد ايشان خلاف كرده بعضى از من و سلوى را ذخيره نهادند و فاسد گشت‌ وَ ما ظَلَمُونا و ستم نكردند بر ما در آن ذخيره كردن و غير آن از معاصى ديگر وَ لكِنْ كانُوا و ليكن بودند كه از نافرمانى‌ أَنْفُسَهُمْ يَظْلِمُونَ‌ بر نفسهاى خود ستم ميكردند و آخر بجزاى خود رسيدند بعد از آن چيزى ديگر بيان ميكند از اخبار بنى اسرائيل از براى حضرت رسالت پناه صلّى اللَّه عليه و آله و ميفرمايد كه‌ وَ إِذْ قِيلَ لَهُمُ‌ و ياد كن اى محمد صلّى اللَّه عليه و آله چون گفته شد مر بنى اسرائيل را بعد از محاربه جباران و ظفر بر ايشان‌ اسْكُنُوا ساكن شويد هذِهِ الْقَرْيَةَ در اين ديه يعنى اريحا و ايليا كه از قراى بيت المقدس بود وَ كُلُوا مِنْها و بخوريد از فواكه و اطعمه اين ديه‌ حَيْثُ شِئْتُمْ‌ از هر جا كه خواهيد وَ قُولُوا حِطَّةٌ و بگوئيد كه درخواست ما حطة است مراد طلب حط و وضع گناهان است يعنى بگوئيد بار خدايا وضع كن گناهان ما را از ما وَ ادْخُلُوا الْبابَ‌ و در آييد بدرى از درهاى اين ده‌ سُجَّداً در حالتى كه سجده كنند گان باشيد و يا منحنى شدگان از غايت تواضع‌ نَغْفِرْ لَكُمْ‌ تا بيامرزم براى شما خَطِيئاتِكُمْ‌ گناهان شما را سَنَزِيدُ الْمُحْسِنِينَ‌ زود باشد كه افزون گردانم جزاى نيكوكاران را يعنى ثواب درجات ايشان را زياده گردانم بر مقدار جزاى اعمال ايشان اين وعده است بغفران و زيادتى اثابت بر آن و بيان اين حكايت در سورة البقره سمت ذكر پذيرفته و بر طريق تفصيل تفسير و تبيين آن شده و در آن سوره فكلوا بفا واقع شده بجهت آنكه فا مفيد تسبب سكناى ايشانست براى اكل اطعمه و اينجا متعرض آن نشده بجهت اكتفاء بذكر آن در اول و يا بجهت اكتفاء بدلالت حال بر آن و اما تقديم قوله قولوا بر قوله و ادخلوا اينجا و تاخير آن در آنجا اثرى در تغيير معنى نميكند زيرا كه واو موجب ترتيب نيست و همچنين است ذكر واو عاطفه بينهما و عدم ذكر آن و ذكر سَنَزِيدُ الْمُحْسِنِينَ‌ كه بر سبيل استيناف است بجهت دلالت بر آنكه زيادتى اثابه محض تفضل است نه آنكه در مقابل چيزى بوده باشد كه بآن مامور بودند فَبَدَّلَ الَّذِينَ ظَلَمُوا پس تغيير و تبديل دادند آنان كه ستم كردند بر خود مِنْهُمْ‌ از بنى اسرائيل‌ قَوْلًا سخن مامور به را غَيْرَ الَّذِي قِيلَ لَهُمْ‌ بغير آنكه گفته شده بود مر ايشان را يعنى بر وجه استهزا بدل حطة حنطة گفتند فَأَرْسَلْنا پس فرو فرستاديم‌ عَلَيْهِمْ‌ بر تغيير دهندگان‌ رِجْزاً مِنَ السَّماءِ عذابى از آسمان كه صاعقه بود يا طاعون‌ بِما كانُوا يَظْلِمُونَ‌ بسبب آنكه بودند كه‌