جلوههای دلنواز ماه - ابن حسینی، سعید - الصفحة ٣٩٣ - ٦ فرق بین بصیرت و دیدن
با هزار مصِیبت و سختِی خود را به بالاِی آن صخره رساندم و بز را در آغوش گرفتم و در گوشش گفتم: اِی بز، خدا مِیداند اِین همه دوِیدن من دنبال تو و صدا کردنت براِی برگشتن به سوِی من، به خاطر سکه نقره نِیست که از فروش تو در جِیب من مِیرود. من از سکه نقره که بهاِی نگهدارِی تو است، بِینِیازم. دوِیدن من به دنبال تو و صدا کردنت به خاطر، خطر گرگِی است که تو نمِیبِینِی و نمِیشناسِی و او هر لحظه که دور از من باشِی در کمِین شکار توست.
بعد از نقل اِین داستان رو کرد به آن جوان و فرمود: اِی جوان بدان که خدا از عبادت من و تو سود و زِیانِی نمِیبرد، بلکه خدا با عبادتش مِیخواهد از او دور نشوِیم تا در دام شِیطان گرفتار نشوِیم. در قرآن هم به اِین حقِیقت اشاره شده آنجا که مِیفرماِید: (وَ مَنْ يَعْشُ عَنْ ذِکْرِ الرَّحْمٰنِ نُقَيِّضْ لَهُ شَيْطَاناً فَهُوَ لَهُ قَرِينٌ) هر کس از ِیاد خدا روِیگرداند شِیطانِی به سراغ او آمده و همواره همنشِین او خواهد شد.[١]
٥. بصِیرت در شناخت حقِیقت دنِیا
روزِی ابنمسعود صحابه خاص رسولالله ٦ وارد بر پِیامبر اکرم شد و اثر حصِیر زبرِی را که پِیامبر روِی آن مِیخوابِید بر بدن آن حضرت مشاهده کرد. با دِیدن اِین وضع به پِیامبر عرض کرد: اگر صلاح مِیدانِید براِی اتاق خواب شما وسائل آساِیش تهِیه کنِیم؟ حضرت فرمود: ابنمسعود! وسائل آساِیش اِین دنِیا، براِیم مهم نِیست زِیرا من همانند مسافرِی هستم که پس از استراحت اندک در ساِیه درختِی، به سوِی مقصد خود حرکت مِیکند. اِینجا خانه اصلِی من نِیست که در آبادانِی آن بکوشم. [٢]
٦. فرق بِین بصِیرت و دِیدن
دِیدن به معناِی مشاهده اشِیاء با چشم ظاهرِی است ولِی بصِیرت نظرکردن با چشم باطن است. بصِیرت هرچند از بصر به معناِی چشم گرفته شده ولِی به مفهوم بِیناِیِی در مقابل نابِیناِیِی نِیست چنانکه در قرآن مِیفرماِید: (وَ لَهُمْ أَعِْیُنٌ لاَّ ِیُبْصِرُونَ بِهَا) [٣]«آنان چشمانِی دارند
[١] سوره زخرف، آِیه ٣٦.
[٢] بحار الأنوار، ط دارالاحِیاءالتراث، علامه مجلسِی: ج ١٦، ص: ٣٨٣.
[٣] سوره اعراف، آِیه ١٧٩.