أَشَدَّ النَّاسِ بَلَاءً النَّبِيُّونَ، ثُمَّ الْوَصِيُّونَ، ثُمَّ الْأَمْثَلُ فَالْأَمْثَل...)[١] پس باِید توجّه داشت که مشکلات اختصاص به من ندارد. معروف است که مِی‌گوِیند: مصِیبت وقتِی همگانِی و فراگِیر شود تحمّل آن آسان مِی‌گردد. (المصِیبة اذا عمّت خفّت)

رسول‌الله ٦ را تکذِیب و اذِیت و آزار فراوان کردند. اِین امر موجب ناراحتِی و غصه آن حضرت شد. خداوند براِی تقوِیت روحِیه و دلدارِی آن حضرت فرمود: اِین تکذِیب اختصاص به تو ندارد بلکه همه پِیامبران قبل تکذِیب شدند: (وَ إِنْ يُكَذِّبُوكَ فَقَدْ كُذِّبَتْ رُسُلٌ مِنْ قَبْلِكَ) اِی پِیامبر اگر مردم تو را مسخره کردند ناراحت نشو و بدان اِین سِیره جاهلان از سابق بوده و هست. (وَ مَا يَأْتِيهِمْ مِنْ رَسُول إِلاَّ كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِءُونَ) اگر مکر و حِیله کردند در امت‌هاِی قبل هم اِین امر بوده است:(قَدْ مَكَرَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ فَأَتَى اللَّهُ بُنْيَانَهُمْ)

در امور دِیگر هم مِی‌توان مصائب و مشکلات را تعمِیم داد و با اِین کار، مِیزان تحمل خود را افزاِیش داد زِیرا مصائبِی که به انسان وارد مِی‌شود مثل فقر و مرِیضِی... اختصاص به فرد خاصِی ندارد. اِین مصِیبت‌ها را بسِیارِی از مردم دارند و آن را تحمل مِی‌کنند. مهم آن است که در مواجهه با آن عکس‌العمل صحِیح و معقولِی داشته باشِیم و خود را کنترل کنِیم.

٧. توجّه به باورهاِی مذهبِی

مثل پاداش بِی‌شمار صبر در مقابل مشکلات: (إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَاب) [٢]و نِیز توجّه به آگاهِی خدا نسبت به مشکل و کفاِیت خداوند در همه امور: (أَ لَيْسَ اللَّهُ بِكَاف عَبْدَهُ) (وَ إِنْ يُرِيدُوا أَنْ يَخْدَعُوكَ فَإِنَّ حَسْبَكَ اللَّهُ هُوَ الَّذِِی أَيَّدَكَ بِنَصْرِهِ وَ بِالْمُؤْمِنِينَ) و نِیز توجّه به اِینکه روزِی دهنده تنها خداست: (قُلْ إِنَّ رَبِّي يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ مِنْ عِبَادِهِ وَ يَقْدِرُ لَهُ)

[١] الكافي (ط - الإسلامية)، ج‌٢، ص: ٢٥٩‌.

[٢] سوره زمر، آِیه ١٠، سوره زمر، آِیه ٣٦، سوره انفال، آِیه ٦٣، سوره سبإ، آِیه ٣٦.