در پاسخ اين پرسش بايد گفت: «فطرت» در لغت عرب همان پى ريزيهاى نخستين آفرينش است كه ديگر آفرينش، و يا ديگر تكامل ها بر اساس آن استوار مى گردد و به عبارت روشن تر: آن صفات از انسان است كه كاملاً طبيعى باشد، نه اكتسابى و در قرآن نيز به همين معنى به كار رفته است.[١]

«غريزه» در لغت به معنى «طبيعت» و «سرشت» است وبا اين كه هر دو لفظ از نظر ريشه به يك معنى بازگشت مى كنند، ولى غالباً «امور فطرى» به آن رشته تمايلات و درخواست هاى متعالى انسان مى گويند كه مانند: خداجويى، عدالت خواهى، كنجكاوى، و غيره باشد و «غريزه» در آن نوع ا ز تمايلات درونى به كار مى رود، كه جنبه تعالى نداشته و بيشتر حالت قدر مشترك ميان انسان و حيوان را دارد، مانند «حس جنسى» و «خودخواهى» و براى همين جهت است كه لفظ «غريزه» را بيشتر در حيوان به كار مى برند.

شما مى توانيد ميان اين دو به گونه ديگر تفاوت بگذاريد و آن اين كه:

غرايز به آن رشته از امور سرشتى مى گويند كه در انسان پايگاه «فيزيكى ـ شيميايى» دارند مانند غريزه جنسى كه داراى دو نوع پايگاه است:

١. پايگاه فيزيكى: جايگاهى در بدن (بيضه ورحم) دارد.

٢. پايگاه شيميايى: داراى اثر شيميايى خاصى مى باشند.

مانند ترشح هورمون منى از بيضه و رحم ولى قسمتى از تمايلات درونى كه به آنها فطريات گفته مى شود فاقد هر دو پايگاه مى باشند مانند حس

[١] روم/٣٠.