چه مانعى دارد كه طراح آفرينش، موجودات و انواع مشابهى بيافريند و براى همگى طرح مستقلى بريزد و به طور ابداع و بدون سابقه، انواع مشابهى را يك جا پديد آورد، بدون اين كه يكى از ديگرى مشتق گردد توگويى طرح خلقت به منزله يك بناى عظيمى است كه مصالح ساختمانى آن ثابت است منتها براى پديد آوردن اين همه جانوران متنوع، فقط در ظواهر آن آرايش هاى گوناگون انجام داده است.

٢. تاريخ اين تحولات به تصديق طرفداران آن مربوط به انسان هايى است كه در بالاى صد هزار سال مى زيستند، در اين صورت اگر منطق وحى به طرح مستقل خلقت آدمى كه از نظر قدمت نسبت به انسان هاى ديرينه، بسيار جوان است، سخن گفت در اين صورت بايد اين بررسى هاى علمى را مربوط به انسان هاى قبل از آدم دانست كه قرآن و احاديث اسلامى نيز بر وجود آنها صحّه گذارده است.

د. قرآن كتاب هدايت و راهنماى انسان ها در مسايلى است كه اگر قرآن توجه نمى داد، عقل و خرد بشر، به آسانى به آن نمى رسيد، از اين جهت نبايد از قرآن انتظار داشت كه مسأله تحول انواع و ثبات آن را به صورت يك كتاب طبيعى و يا زيست شناسى مطرح كند، امّا با اين وصف آنجا كه قرآن خلقت انسانرا براى هدف هاى تربيتى و اجتماعى مطرح مى كند، بياناتى دارد كه مى تواند بيانگر يكى از اين دو نظريه باشد.

هـ. اعتقاد به مسأله تكامل خلقت انسان به معنى پذيرفتن فرضيه داروين و امثال آن كه معتقد به اتصال مستقيم انسان به بوزينگان و مانند آنها نيست زيرا اين فرضيه جز يك تئورى، چيزى بيش نيست و هرگز معتقد به تكامل را