در اين جا دو نظر هست، برخى نزول آن را پس از وفات رئيس حزب نفاق مى دانند و برخى ديگر پيش از آن، و چون تاريخ نزول آن براى ما روشن نيست، طبعاً نمى توان در اين جا اظهار نظر قطعى نمود.

بروز نفاق در جامعه به شكل ديگر

با هلاك«عبداللّه» كمر حزب شكست، گروه كمى راه ندامت را در پيش گرفتند و گروهى بر همان حالت نفاق باقى ماندند امّا ديگر تحرك نداشتند و پس از درگذشت پيامبر، سروصدايى از آنان شنيده نشد، و همگى جذب در جامعه وحكومت شدند و اين خود يك معضله تاريخى است زيرا نزول آيات زياد پيرامون حزب نفاق در جامعه اسلامى حاكى از كثرت و فزونى وجدى بودن

[١] توبه/٨٤.
[٢] برخى مى گويند: پيامبر پس از نزول اين آيه نيز بر جنازه منافقان نماز مى گزارد، البته با چهار تكبير و تكبير پنجم را كه متضمن دعا بر ميت است در حق آنان انجام نمى داد.
اين گروه لفظ (ولا تُصَلِّ) را به معنى «دعا مكن» تفسير مى كنند نه به معنى «نماز مگزار» به طور مسلم يك چنين تصور بر خلاف ظاهر آيه است.