إيضاح الكفاية - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ١٦٩ - شرط دوم جريان اصل برائت نبايد باعث ضرر، نسبت به فرد ديگرى شود

جارى نمى‌شود.

جواب: وجوب اجتناب از يك ظرف، مترتّب بر اين است كه ظرف ديگر، واقعا نجس نباشد نه اينكه ظرف ديگر به حسب حكم ظاهرى، وجوب اجتناب نداشته باشد و ظاهرا نجس نباشد به‌علاوه احد الإناءين خصوصيّتى ندارد كه نسبت به آن، اصل برائت را جارى كنيم بلكه اگر بخواهيد اصل برائت را جارى نمائيد بايد در هر دو ظرف، تمسّك به برائت كنيد و مى‌دانيم كه اجراء برائت، نسبت به هر دو ظرف و عدم لزوم اجتناب از هر دو ظرف مستلزم معارضه و مخالفت با علم اجمالى است. قوله: «ثانيهما ان لا يكون موجبا للضّرر على آخر».

[شرط دوم: جريان اصل برائت نبايد باعث ضرر، نسبت به فرد ديگرى شود]

٢- شرط ديگرى كه فاضل تونى (ره) براى جريان اصالة البراءة، ذكر كرده، اين است كه:

جريان اصل برائت نبايد باعث ضرر، نسبت به فرد ديگرى شود و ايشان امثله‌اى هم در اين مورد بيان كرده‌اند از جمله:

اگر كسى پرنده‌اى را در قفس نگهدارى نموده، چنانچه فردى درب آن قفس را باز نمايد و پرنده، خودش از قفس، فرار كند در اين صورت اگر بخواهيم اصل برائت جارى نمائيم و بگوئيم آن فرد، ضمانتى نسبت به مالك پرنده ندارد، اينجا جريان اصل برائت، مستلزم ضرر، نسبت به صاحب حيوان است لذا مى‌گوئيم اصل برائت جريان پيدا نمى‌كند. مثال ديگر: اگر فردى حيوانى داشته باشد و ما آن شخص را نگه داريم و در نتيجه، حيوانش فرار نمايد، در اينجا چنانچه بخواهيم برائت، جارى نمائيم و بگوئيم ضمانتى نسبت به مالك حيوان نداريم، جريان برائت، باعث اضرار به صاحب حيوان مى‌شود لذا مى‌گوئيم برائت جارى نمى‌شود.

خلاصه يكى از شرائط جريان اصالة البراءة اين است كه مستلزم ضرر به فرد