إيضاح الكفاية - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٤٦٢ - تنبيه هشتم در مواردى كه از اصل مثبت نمىباشد

بقاء ممنوعيّت است آيا اگر بقاء ممنوعيّت را استصحاب مى‌كرديد باز هم منتظر يك اثر شرعى بوديد؟ خير

استصحاب عدم ممنوعيّت هم همين نتيجه را دارد و ما نبايد به دنبال يك اثر شرعى باشيم بلكه همين، خودش اثر شرعى است و نفى و اثباتش به شارع بما هو شارع، ارتباط دارد. منتها ممكن است شما اشكال كنيد كه آنچه را كه در برائت درصددش هستيم مسأله استحقاق و عدم استحقاق عقوبت است لذا چگونه با استصحاب عدم منع، عدم استحقاق عقوبت را ثابت مى‌كنيد؟

در پاسخ شما همان مطلبى را كه اوّل تنبيه هفتم بيان كرديم، بازگو مى‌كنيم كه:

اگر مستصحب ما يك اثر شرعى باشد، تمام احكام و آثارش مترتّب مى‌شود.

آثار و احكام عقلى برآن ترتّب پيدا مى‌كند و گفتيم اگر بقاء وجوب نماز جمعه را استصحاب كرديم، معنايش اين است كه:

اطاعتش واجب است و در مخالفتش استحقاق عقوبت وجود دارد و موافقتش موجب استحقاق ثواب مى‌شود.

همان‌طور كه در استصحاب بقاء وجوب نماز جمعه استحقاق ثواب و عقاب، مطرح است در استصحاب عدم منع هم، عدم استحقاق عقوبت مطرح است به عبارت روشن‌تر آيا اگر بقاء وجوب نماز جمعه را استصحاب نموديم، امّا با آن تكليف، مخالفت نموديم، استحقاق عقوبت مطرح نيست و همچنين اگر با آن موافقت كرديم، عدم استحقاق عقاب و استحقاق ثواب، مطرح نيست؟ آرى‌

در استصحاب عدم منع هم مطلب از همين قرار است يعنى در استصحاب عدم منع هم عدم استحقاق عقوبت مطرح و ثابت است.