إيضاح الكفاية - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٢٣٦ - نقد و بررسى دلالت صحيحه اول زراره
خيال كند كه او با فردى غير از امام «عليه السّلام» گفتگو نموده و آن جوابها را دريافت كرده و مىدانيم كه روايت «مضمره» بهلحاظ اضمار، فاقد اعتبار است امّا در اين روايت خصوصيّت بلكه خصوصيّاتى وجود دارد كه بهلحاظ آنها مىگوئيم اين روايت، حجّت است از جمله:
زراره از فقهاى روات بوده و شأن او اجلّ از اين است كه مسألهاى را از غير از امام «عليه السّلام» استفتاء نمايد و مخصوصا با اهتمامى كه او براى مسئله، قائل بوده و فروعى را سؤال كرده است، ما احتمال نمىدهيم كه از غير از امام، چنين سؤالاتى را نموده باشد لذا از جهت اضمار نمىتوان در آن روايت مناقشه نمود و ساير رواتى كه در سلسله سند روايت، قرار دارند همگى از اجلاء و بزرگان بودهاند.
٢- نقد و بررسى دلالت صحيحه اوّل زراره
براى بيان دلالت روايت مجدّدا فرازهائى از آن را ذكر مىنمائيم:
«قال قلت له: الرّجل ينام و هو على وضوء، أ يوجب الخفقة [١] و الخفقتان عليه الوضوء»؟
زراره مىگويد به امام «عليه السّلام» عرض كردم مردى درحالىكه وضوء دارد، مىخوابد، آيا يك چرت و دو چرت، باعث بطلان وضوء مىشود [٢] كأنّ زراره از
[١]الخفقة حركة الرأس بسبب النّعاس يقال خفق برأسه خفقة او خفقتين اذا اخذته حركة من النّعاس برأسه فمال برأسه دون ساير جسده، عناية الاصول ٥/ ٣٨.
[٢]اينكه زراره مىگويد «الرّجل ينام» يعنى واقعا آن مرد به خواب فرومىرود؟
جواب: خير، بلكه به قرينه «الخفقة و الخفقتان» مىگوئيم مراد اين است كه مشرف به خواب مىشود و مقدّمه خوابش فراهم مىگردد.