إيضاح الكفاية - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ٧٨ - آيا برائت شرعى در اقل و اكثر ارتباطى جارى مىشود

و أمّا النّقل فالظّاهر أنّ عموم مثل حديث الرّفع قاض برفع جزئيّة ما شكّ في جزئيّته، فبمثله يرتفع الإجمال و التّردد عمّا تردّد أمره بين الأقلّ و الأكثر، و يعيّنه في الأوّل(١).

جارى نمى‌شود بلكه اصالة الاحتياط جريان پيدا مى‌كند.

آيا برائت شرعى در اقلّ و اكثر ارتباطى جارى مى‌شود

(١)- همان‌طور كه قبلًا گفتيم بحث ما در دوران امر بين اقلّ و اكثر ارتباطى در دو جهت است.

١آيا برائت عقلى جارى مى‌شود يا نه؟

مصنّف فرمودند كه برائت عقلى- قاعده قبح عقاب بلابيان- جارى نمى‌شود بلكه بايد اصالة الاحتياط را جارى نمود- خلافا للشيخ-

٢اكنون ببينيم آيا در دوران امر بين اقلّ و اكثر ارتباطى برائت نقلى- حديث رفع و امثال آن- جارى مى‌شود يا نه؟ نظر مصنّف و مرحوم شيخ اين است كه برائت نقلى مى‌تواند جريان پيدا كند.

سؤال: اگر در موردى- مثل ما نحن فيه- برائت عقلى جارى نشود و عقل حكم به احتياط نمايد امّا برائت شرعى و نقلى جريان پيدا كند، نتيجه مسئله چه خواهد بود؟

جواب: نتيجه، همان است كه شرع، دلالت برآن مى‌كند به‌عبارت ديگر حكم عقل به عدم جريان برائت با قطع‌نظر از حكم شارع به برائت شرعيّه است.

كيفيّت جريان برائت شرعيّه در اقلّ و اكثر ارتباطى‌ [١]: اقلّ و اكثر ارتباطى از مصاديقى است كه حديث رفع و امثال آن مى‌تواند در آن جارى شود. يكى از

[١]امثله متعدّدى براى آن ذكر نموديم ر. ك ايضاح الكفاية ٥- اوّلين بحث اشتغال-