فرهنگ فلسفى - جميل صليبا- منوچهر صانعى دره بيدى - الصفحة ٩ - ٢- چگونگى ترجمه
مقدمه مترجم
به نام آفريدگار پاك
١- معرفى كتاب
: ترجمه اين فرهنگ فلسفى و علمى، كه اينك از نظر خواننده مىگذرد، به پيشنهاد انتشارات حكمت انجام شده است. اين فرهنگ حاوى اصطلاحات فلسفى و علمى است كه البته نه فقط حاوى تمام اصطلاحات نيست بلكه شايد اكثر آنها را هم در بر نداشته باشد. اما امتياز آن اين است كه هر واژه يا اصطلاحى را كه مورد بحث قرار داده، كاربرد آن را در علوم مختلف و از جهات مختلف بررسى كرده است و البته جنبه فلسفى آن كما و كيفا قوىتر از جنبه «علمى» آن است.
نويسنده در مقابل هر واژه عربى، معادلهاى انگليسى و فرانسه و لاتين آن را هم آورده است و بعد از ذكر معادلها به شرح آن واژه پرداخته است. در بعضى از واژهها به جاى معادل لاتين معادل يونانى لفظ را آورده و در بعضى از واژهها فقط معادل انگليسى و فرانسه را آورده و در چند واژه انگشت شمار معادل انگليسى را هم ذكر نكرده و فقط به ذكر معادل فرانسه آن اكتفا كرده و بالاخره در بعضى از واژههاى بسيار اندك كه شايد تعداد آنها در سرتاسر كتاب كمتر از ده تا باشد، فقط واژه عربى را ذكر كرده و معادلى براى آن نياورده است.
ذكر واژههاى معادل، به همان صورتى كه در اصل كتاب بوده است توسط مترجم استنساخ شده و هيچ گونه تغييرى در آن داده نشده، جز اينكه مترجم سعى كرده است در مقابل هر واژه عربى يك واژه فارسى بياورد و شرح چگونگى اين معادل يابى در زبان فارسى ذيلا خواهد آمد.
نويسنده كتاب از محققان معاصر عرب و احيانا اهل لبنان است كه تا اين لحظه شرح حال مدوّنى از او نيافتهام كه بتوانم در اين مقدمه، او را معرفى كنم.
٢- چگونگى ترجمه:
در ترجمه اين كتاب، سعى بر اين بوده است كه در مقابل هر واژه عربى، تا حد امكان، يك واژه فارسى ذكر شود اما اين كوشش همه جا موفق نبوده است و در آنچه موفقيت حاصل شده است نحوه گزينش واژههاى معادل، يكنواخت و يك دست نيست، زيرا در مقابل بعضى از واژههاى عربى (مثل واژه احساس) به واژه فارسى معادل آن دست نيافتهام و واژههايى كه به معادل فارسى آنها دست يافتهام، معادل بعضى از آنها يك واژه متداول و رايج است (مثل بزرگداشت در