ترجمه من لا يحضره الفقيه شيخ صدوق - غفاري، علي اکبر؛ غفاري، محمد جواد؛ بلاغي، صدر - الصفحة ٧٤ - باب در بيان نماز جماعت و فضيلت آن

١٢٠٦- محمّد بن سهل از امام رضا ٧ روايت كرده است كه فرمود: امام همه سهوهاى مأمومين را برميدارد مگر تكبيرة الاحرام را.

شرح: «تكبيرة الاحرام ركن است و ترك آن چه از روى عمد و چه به سهو سبب باطل شدن نماز است. در بقيّه ادعيه و أذكار در صورت سهو همان ذكر امام كفايت ميكند».

١٢٠٧- و امّا آن خبرى كه ابو بصير (ليث مرادى) از امام صادق ٧ روايت كرده هنگامى كه از آن حضرت مى‌پرسد: «آيا امام ضامن نماز مأمومين است؟ و آن حضرت ميفرمايد: نه، ضامن نيست، مخالف خبر عمّار و خبر امام رضا ٧ نيست، زيرا امام ضامن نماز كسى است كه پشت سر او نماز ميكند، هر گاه چيزى از نماز را غير از تكبير احرام (كه ركن است) سهوا يعنى از روى فراموشكارى ترك نمايد. و گر نه آنچه را كه مأموم از روى عمد ترك ميكند امام ضامن آن نيست (پس بنا بر آنچه گذشت آنجا كه امام ضامن است مربوط به ترك غير عمدى و سهوى مأمومين است، و آنجا كه امام ضامن نماز مأمومين نيست، مربوط به ترك عمدى است- يعنى مأموم خود اسباب بطلان نماز را عمدا فراهم ساخته باشد-).

و وجه ديگر اين است كه بر عهده امام نيست و يا امام ضامن نيست كه حتما نماز را بپايان برساند، چه بسا حدثى از او سر بزند پيش از آنكه نماز جماعت را